巴利《小部》· 大义释第 12 阅读页 · MND2 · 2. Guhaṭṭhakasuttaniddesa · 7/9

passāmi loke pariphandamānaṁ.passāmi loke pariphandamānaṁ.<b>Pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesū</b>ti.<b>Pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesū</b>ti.<b>Pajā</b>ti sattādhivacanaṁ.<b>Pajā</b>ti sattādhivacanaṁ.

<b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā, saddataṇhā, gandhataṇhā, rasataṇhā, phoṭṭhabbataṇhā, dhammataṇhā.<b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā, saddataṇhā, gandhataṇhā, rasataṇhā, phoṭṭhabbataṇhā, dhammataṇhā.<b>Taṇhagatan</b>ti taṇhāgataṁ taṇhānugataṁ taṇhāyānusaṭaṁ taṇhāyāsannaṁ taṇhāya pātitaṁ abhibhūtaṁ pariyādinnacittaṁ.<b>Taṇhagatan</b>ti taṇhāgataṁ taṇhānugataṁ taṇhāyānusaṭaṁ taṇhāyāsannaṁ taṇhāya pātitaṁ abhibhūtaṁ pariyādinnacittaṁ.<b>Bhavesū</b>ti kāmabhave rūpabhave arūpabhaveti—<b>Bhavesū</b>ti kāmabhave rūpabhave arūpabhaveti—

pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesu.pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesu.<b>Hīnā narā maccumukhe lapantī</b>ti.<b>Hīnā narā maccumukhe lapantī</b>ti.<b>Hīnā narā</b>ti hīnā narā hīnena kāyakammena samannāgatāti hīnā narā,<b>Hīnā narā</b>ti hīnā narā hīnena kāyakammena samannāgatāti hīnā narā,

hīnena vacīkammena samannāgatāti hīnā narā,hīnena vacīkammena samannāgatāti hīnā narā,hīnena manokammena samannāgatāti hīnā narā,hīnena manokammena samannāgatāti hīnā narā,hīnena pāṇātipātena samannāgatāti hīnā narā,hīnena pāṇātipātena samannāgatāti hīnā narā,

hīnena adinnādānena …hīnena adinnādānena …hīnena kāmesumicchācārena …hīnena kāmesumicchācārena …hīnena musāvādena …hīnena musāvādena …

hīnāya pisuṇāya vācāya …hīnāya pisuṇāya vācāya …hīnāya pharusāya vācāya …hīnāya pharusāya vācāya …hīnena samphappalāpena …hīnena samphappalāpena …

hīnāya abhijjhāya …hīnāya abhijjhāya …hīnena byāpādena …hīnena byāpādena …hīnāya micchādiṭṭhiyā …hīnāya micchādiṭṭhiyā …

hīnehi saṅkhārehi …hīnehi saṅkhārehi …hīnehi pañcahi kāmaguṇehi nīvaraṇehi …hīnehi pañcahi kāmaguṇehi nīvaraṇehi …hīnāya cetanāya …hīnāya cetanāya …

hīnāya patthanāya …hīnāya patthanāya …hīnāya paṇidhiyā samannāgatāti hīnā narā hīnā nihīnā ohīnā omakā lāmakā chatukkā parittāti—hīnāya paṇidhiyā samannāgatāti hīnā narā hīnā nihīnā ohīnā omakā lāmakā chatukkā parittāti—hīnā narā.hīnā narā.

<b>Maccumukhe lapantī</b>ti.<b>Maccumukhe lapantī</b>ti.<b>Maccumukhe</b>ti māramukhe maraṇamukhe,<b>Maccumukhe</b>ti māramukhe maraṇamukhe,maccuppattā maccusampattā maccūpāgatā,maccuppattā maccusampattā maccūpāgatā,

mārappattā mārasampattā mārūpāgatā,mārappattā mārasampattā mārūpāgatā,maraṇappattā maraṇasampattā maraṇūpāgatā lapanti lālapanti socanti kilamanti paridevanti urattāḷiṁ kandanti sammohaṁ āpajjantīti—maraṇappattā maraṇasampattā maraṇūpāgatā lapanti lālapanti socanti kilamanti paridevanti urattāḷiṁ kandanti sammohaṁ āpajjantīti—hīnā narā maccumukhe lapanti.hīnā narā maccumukhe lapanti.

<b>Avītataṇhāse bhavābhavesū</b>ti.<b>Avītataṇhāse bhavābhavesū</b>ti.<b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā …pe…<b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā …pe…dhammataṇhā.dhammataṇhā.

<b>Bhavābhavesū</b>ti bhavābhave kammabhave punabbhave kāmabhave,<b>Bhavābhavesū</b>ti bhavābhave kammabhave punabbhave kāmabhave,kammabhave kāmabhave punabbhave rūpabhave,kammabhave kāmabhave punabbhave rūpabhave,kammabhave rūpabhave punabbhave arūpabhave,kammabhave rūpabhave punabbhave arūpabhave,

kammabhave arūpabhave punabbhave punappunabbhave,kammabhave arūpabhave punabbhave punappunabbhave,punappunagatiyā punappunaupapattiyā punappunapaṭisandhiyā punappunaattabhāvābhinibbattiyā,punappunagatiyā punappunaupapattiyā punappunapaṭisandhiyā punappunaattabhāvābhinibbattiyā,avītataṇhā avigatataṇhā acattataṇhā avantataṇhā.avītataṇhā avigatataṇhā acattataṇhā avantataṇhā.

Amuttataṇhā appahīnataṇhā appaṭinissaṭṭhataṇhāti—Amuttataṇhā appahīnataṇhā appaṭinissaṭṭhataṇhāti—avītataṇhāse bhavābhavesu.avītataṇhāse bhavābhavesu.Tenāha bhagavā—Tenāha bhagavā—

“Passāmi loke pariphandamānaṁ,“Passāmi loke pariphandamānaṁ,Pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesu;Pajaṁ imaṁ taṇhagataṁ bhavesu;Hīnā narā maccumukhe lapanti,Hīnā narā maccumukhe lapanti,

Avītataṇhāse bhavābhavesū”ti.Avītataṇhāse bhavābhavesū”ti.<b>Mamāyite passatha phandamāne,</b><b>Mamāyite passatha phandamāne,</b><b>Maccheva appodake khīṇasote;</b><b>Maccheva appodake khīṇasote;</b>

<b>Etampi disvā amamo careyya,</b><b>Etampi disvā amamo careyya,</b><b>Bhavesu āsattimakubbamāno.</b><b>Bhavesu āsattimakubbamāno.</b><b>Mamāyite passatha phandamāne</b>ti.<b>Mamāyite passatha phandamāne</b>ti.

<b>Mamattā</b>ti dve mamattā—<b>Mamattā</b>ti dve mamattā—taṇhāmamattañca diṭṭhimamattañca.taṇhāmamattañca diṭṭhimamattañca.Katamaṁ taṇhāmamattaṁ?Katamaṁ taṇhāmamattaṁ?

Yāvatā taṇhāsaṅkhātena sīmakataṁ mariyādikataṁ odhikataṁ pariyantakataṁ pariggahitaṁ mamāyitaṁ.Yāvatā taṇhāsaṅkhātena sīmakataṁ mariyādikataṁ odhikataṁ pariyantakataṁ pariggahitaṁ mamāyitaṁ.Idaṁ mamaṁ,Idaṁ mamaṁ,etaṁ mamaṁ,etaṁ mamaṁ,

ettakaṁ mamaṁ,ettakaṁ mamaṁ,ettāvatā mamaṁ,ettāvatā mamaṁ,mama rūpā saddā gandhā rasā phoṭṭhabbā,mama rūpā saddā gandhā rasā phoṭṭhabbā,

attharaṇā pāvuraṇā dāsidāsā ajeḷakā kukkuṭasūkarā hatthigavāssavaḷavā khettaṁ vatthu hiraññaṁ suvaṇṇaṁ gāmanigamarājadhāniyo raṭṭhañca janapado ca koso ca koṭṭhāgārañca,attharaṇā pāvuraṇā dāsidāsā ajeḷakā kukkuṭasūkarā hatthigavāssavaḷavā khettaṁ vatthu hiraññaṁ suvaṇṇaṁ gāmanigamarājadhāniyo raṭṭhañca janapado ca koso ca koṭṭhāgārañca,kevalampi mahāpathaviṁ taṇhāvasena mamāyati.kevalampi mahāpathaviṁ taṇhāvasena mamāyati.Yāvatā aṭṭhasataṁ taṇhāvicaritaṁ,Yāvatā aṭṭhasataṁ taṇhāvicaritaṁ,

idaṁ taṇhāmamattaṁ.idaṁ taṇhāmamattaṁ.Katamaṁ diṭṭhimamattaṁ?Katamaṁ diṭṭhimamattaṁ?Vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhi,Vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhi,

dasavatthukā micchādiṭṭhi,dasavatthukā micchādiṭṭhi,dasavatthukā antaggāhikā diṭṭhi;dasavatthukā antaggāhikā diṭṭhi;yā evarūpā diṭṭhi diṭṭhigataṁ diṭṭhigahanaṁ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṁ diṭṭhivipphandikaṁ diṭṭhisaṁyojanaṁ gāho paṭiggāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṁ titthāyatanaṁ vipariyesaggāho viparītaggāho vipallāsaggāho micchāgāho “ayāthāvakasmiṁ yāthāvakan”ti gāho.yā evarūpā diṭṭhi diṭṭhigataṁ diṭṭhigahanaṁ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṁ diṭṭhivipphandikaṁ diṭṭhisaṁyojanaṁ gāho paṭiggāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṁ titthāyatanaṁ vipariyesaggāho viparītaggāho vipallāsaggāho micchāgāho “ayāthāvakasmiṁ yāthāvakan”ti gāho.

Yāvatā dvāsaṭṭhidiṭṭhigatāni, idaṁ diṭṭhimamattaṁ.Yāvatā dvāsaṭṭhidiṭṭhigatāni, idaṁ diṭṭhimamattaṁ.<b>Mamāyite passatha phandamāne</b>ti mamāyitaṁ vatthuṁ acchedasaṅkinopi phandanti,<b>Mamāyite passatha phandamāne</b>ti mamāyitaṁ vatthuṁ acchedasaṅkinopi phandanti,acchindantepi phandanti,acchindantepi phandanti,

acchinnepi phandanti,acchinnepi phandanti,mamāyitaṁ vatthuṁ vipariṇāmasaṅkinopi phandanti,mamāyitaṁ vatthuṁ vipariṇāmasaṅkinopi phandanti,vipariṇāmantepi phandanti,vipariṇāmantepi phandanti,

vipariṇatepi phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhanti.vipariṇatepi phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhanti.Evaṁ phandamāne paphandamāne samphandamāne vipphandamāne vedhamāne pavedhamāne sampavedhamāne passatha dakkhatha oloketha nijjhāyatha upaparikkhathāti—Evaṁ phandamāne paphandamāne samphandamāne vipphandamāne vedhamāne pavedhamāne sampavedhamāne passatha dakkhatha oloketha nijjhāyatha upaparikkhathāti—mamāyite passatha phandamāne.mamāyite passatha phandamāne.

<b>Maccheva appodake khīṇasote</b>ti.<b>Maccheva appodake khīṇasote</b>ti.Yathā macchā appodake parittodake udakapariyādāne kākehi vā kulalehi vā balākāhi vā paripātiyamānā ukkhipiyamānā khajjamānā phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhanti;Yathā macchā appodake parittodake udakapariyādāne kākehi vā kulalehi vā balākāhi vā paripātiyamānā ukkhipiyamānā khajjamānā phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhanti;evamevaṁ pajā mamāyitaṁ vatthuṁ acchedasaṅkinopi phandanti,evamevaṁ pajā mamāyitaṁ vatthuṁ acchedasaṅkinopi phandanti,

acchindantepi phandanti,acchindantepi phandanti,acchinnepi phandanti,acchinnepi phandanti,mamāyitaṁ vatthuṁ vipariṇāmasaṅkinopi phandanti,mamāyitaṁ vatthuṁ vipariṇāmasaṅkinopi phandanti,

vipariṇāmantepi phandanti,vipariṇāmantepi phandanti,vipariṇatepi phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhantīti—vipariṇatepi phandanti paphandanti samphandanti vipphandanti vedhanti pavedhanti sampavedhantīti—maccheva appodake khīṇasote.maccheva appodake khīṇasote.

<b>Etampi disvā amamo careyyā</b>ti.<b>Etampi disvā amamo careyyā</b>ti.Etaṁ ādīnavaṁ disvā passitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvā mamattesūti—Etaṁ ādīnavaṁ disvā passitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvā mamattesūti—etampi disvā.etampi disvā.

<b>Amamo careyyā</b>ti <b>mamattā</b>ti dve mamattā—<b>Amamo careyyā</b>ti <b>mamattā</b>ti dve mamattā—taṇhāmamattañca diṭṭhimamattañca …pe…taṇhāmamattañca diṭṭhimamattañca …pe…idaṁ taṇhāmamattaṁ …pe…idaṁ taṇhāmamattaṁ …pe…

idaṁ diṭṭhimamattaṁ.idaṁ diṭṭhimamattaṁ.Taṇhāmamattaṁ pahāya diṭṭhimamattaṁ paṭinissajjitvā cakkhuṁ amamāyanto sotaṁ amamāyanto ghānaṁ amamāyanto jivhaṁ amamāyanto kāyaṁ amamāyanto manaṁ amamāyantoTaṇhāmamattaṁ pahāya diṭṭhimamattaṁ paṭinissajjitvā cakkhuṁ amamāyanto sotaṁ amamāyanto ghānaṁ amamāyanto jivhaṁ amamāyanto kāyaṁ amamāyanto manaṁ amamāyantorūpe … sadde … gandhe … rase … phoṭṭhabbe … dhamme …rūpe … sadde … gandhe … rase … phoṭṭhabbe … dhamme …

kulaṁ … gaṇaṁ … āvāsaṁ … lābhaṁ … yasaṁ … pasaṁsaṁ … sukhaṁ … cīvaraṁ … piṇḍapātaṁ … senāsanaṁ … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ …kulaṁ … gaṇaṁ … āvāsaṁ … lābhaṁ … yasaṁ … pasaṁsaṁ … sukhaṁ … cīvaraṁ … piṇḍapātaṁ … senāsanaṁ … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ …kāmadhātuṁ … rūpadhātuṁ … arūpadhātuṁ … kāmabhavaṁ … rūpabhavaṁ … arūpabhavaṁ … saññābhavaṁ … asaññābhavaṁ … nevasaññānāsaññābhavaṁ …kāmadhātuṁ … rūpadhātuṁ … arūpadhātuṁ … kāmabhavaṁ … rūpabhavaṁ … arūpabhavaṁ … saññābhavaṁ … asaññābhavaṁ … nevasaññānāsaññābhavaṁ …ekavokārabhavaṁ … catuvokārabhavaṁ … pañcavokārabhavaṁ …ekavokārabhavaṁ … catuvokārabhavaṁ … pañcavokārabhavaṁ …

atītaṁ … anāgataṁ … paccuppannaṁ …atītaṁ … anāgataṁ … paccuppannaṁ …diṭṭhasutamutaviññātabbe dhamme amamāyanto agaṇhanto aparāmasanto anabhinivisanto careyya vihareyya iriyeyya vatteyya pāleyya yapeyya yāpeyyāti—diṭṭhasutamutaviññātabbe dhamme amamāyanto agaṇhanto aparāmasanto anabhinivisanto careyya vihareyya iriyeyya vatteyya pāleyya yapeyya yāpeyyāti—etampi disvā amamo careyya.etampi disvā amamo careyya.

<b>Bhavesu āsattimakubbamāno</b>ti.<b>Bhavesu āsattimakubbamāno</b>ti.<b>Bhavesū</b>ti kāmabhave rūpabhave arūpabhave.<b>Bhavesū</b>ti kāmabhave rūpabhave arūpabhave.<b>Āsatti</b> vuccati taṇhā.<b>Āsatti</b> vuccati taṇhā.

Yo rāgo sārāgo …pe… abhijjhā lobho akusalamūlaṁ.Yo rāgo sārāgo …pe… abhijjhā lobho akusalamūlaṁ.<b>Bhavesu āsattimakubbamāno</b>ti.<b>Bhavesu āsattimakubbamāno</b>ti.Bhavesu āsattiṁ akubbamāno, chandaṁ pemaṁ rāgaṁ khantiṁ akubbamāno ajanayamāno asañjanayamāno anibbattayamāno anabhinibbattayamānoti—Bhavesu āsattiṁ akubbamāno, chandaṁ pemaṁ rāgaṁ khantiṁ akubbamāno ajanayamāno asañjanayamāno anibbattayamāno anabhinibbattayamānoti—

bhavesu āsattimakubbamāno.bhavesu āsattimakubbamāno.Tenāha bhagavā—Tenāha bhagavā—“Mamāyite passatha phandamāne,“Mamāyite passatha phandamāne,

Maccheva appodake khīṇasote;Maccheva appodake khīṇasote;Etampi disvā amamo careyya,Etampi disvā amamo careyya,Bhavesu āsattimakubbamāno”ti.Bhavesu āsattimakubbamāno”ti.

<b>Ubhosu antesu vineyya chandaṁ,</b><b>Ubhosu antesu vineyya chandaṁ,</b><b>Phassaṁ pariññāya anānugiddho;</b><b>Phassaṁ pariññāya anānugiddho;</b><b>Yadattagarahī tadakubbamāno,</b><b>Yadattagarahī tadakubbamāno,</b>