巴利《小部》· 藏释第 10 阅读页 · PE2 · 2. Sāsanapaṭṭhānadutiyabhūmi · 5/7

pāṇabhūtesu saṁyamoti.pāṇabhūtesu saṁyamoti.Sukhā virāgatā loke,Sukhā virāgatā loke,kāmānaṁ samatikkamo;kāmānaṁ samatikkamo;

Asmimānassa yo vinayo,Asmimānassa yo vinayo,etaṁ ve paramaṁ sukhanti”.etaṁ ve paramaṁ sukhanti”.Idaṁ aniddiṭṭhaṁ.Idaṁ aniddiṭṭhaṁ.

Aṭṭha mahāpurisavitakkā.Aṭṭha mahāpurisavitakkā.Idaṁ aniddiṭṭhaṁ.Idaṁ aniddiṭṭhaṁ.Tattha katamaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca?Tattha katamaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca?

“Pasannanetto sumukho,“Pasannanetto sumukho,brahā uju patāpavā;brahā uju patāpavā;Majjhe samaṇasaṅghassa,Majjhe samaṇasaṅghassa,

ādiccova virocasi”.ādiccova virocasi”.Pasannanetto yāva ādiccova virocasīti niddiṭṭho.Pasannanetto yāva ādiccova virocasīti niddiṭṭho.Pasannanetto yo bhagavā kathañca pana pasannanettatā, kathaṁ sumukhatā, kathaṁ brahakāyatā, kathaṁ ujukatā, kathaṁ patāpavatā, kathaṁ virocatāti aniddiṭṭho.Pasannanetto yo bhagavā kathañca pana pasannanettatā, kathaṁ sumukhatā, kathaṁ brahakāyatā, kathaṁ ujukatā, kathaṁ patāpavatā, kathaṁ virocatāti aniddiṭṭho.

Pheṇapiṇḍopamaṁ veyyākaraṇaṁ yathā pheṇapiṇḍo evaṁ rūpaṁ yathā pubbuḷo evaṁ vedanā māyā viññāṇaṁ pañcakkhandhā pañcahi upamāhi niddiṭṭhā.Pheṇapiṇḍopamaṁ veyyākaraṇaṁ yathā pheṇapiṇḍo evaṁ rūpaṁ yathā pubbuḷo evaṁ vedanā māyā viññāṇaṁ pañcakkhandhā pañcahi upamāhi niddiṭṭhā.Kena kāraṇena pheṇapiṇḍopamaṁ rūpaṁ sabbañca cakkhuviññeyyaṁ yaṁ vā catūhi āyatanehi?Kena kāraṇena pheṇapiṇḍopamaṁ rūpaṁ sabbañca cakkhuviññeyyaṁ yaṁ vā catūhi āyatanehi?Kathaṁ vedanā pubbuḷūpamā?Kathaṁ vedanā pubbuḷūpamā?

Katarā ca sā vedanā sukhā dukkhā adukkhamasukhā?Katarā ca sā vedanā sukhā dukkhā adukkhamasukhā?Evamesā aniddiṭṭhā.Evamesā aniddiṭṭhā.Evaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca.Evaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca.

Tattha katamaṁ ñāṇaṁ?Tattha katamaṁ ñāṇaṁ?“Paññā hi seṭṭhā lokasmiṁ,“Paññā hi seṭṭhā lokasmiṁ,yāyaṁ nibbedhagāminī;yāyaṁ nibbedhagāminī;

Yāya sammā pajānāti,Yāya sammā pajānāti,jātimaraṇasaṅkhayaṁ”.jātimaraṇasaṅkhayaṁ”.Tīṇimāni indriyāni anaññātaññassāmītindriyaṁ aññindriyaṁ aññātāvindriyaṁ, idaṁ ñāṇaṁ.Tīṇimāni indriyāni anaññātaññassāmītindriyaṁ aññindriyaṁ aññātāvindriyaṁ, idaṁ ñāṇaṁ.

Tattha katamaṁ neyyaṁ?Tattha katamaṁ neyyaṁ?“Kāmesu sattā kāmasaṅgasattā,“Kāmesu sattā kāmasaṅgasattā,Saṁyojane vajjamapassamānā;Saṁyojane vajjamapassamānā;

Na hi jātu saṁyojanasaṅgasattā,Na hi jātu saṁyojanasaṅgasattā,Oghaṁ tareyyuṁ vipulaṁ mahantaṁ”.Oghaṁ tareyyuṁ vipulaṁ mahantaṁ”.Catūhi aṅgehi samannāgatā kāyassa bhedā devesu uppajjanti.Catūhi aṅgehi samannāgatā kāyassa bhedā devesu uppajjanti.

Udāne kāpiyaṁ suttaṁ apaṇṇakapasādanīyaṁ—Udāne kāpiyaṁ suttaṁ apaṇṇakapasādanīyaṁ—idaṁ neyyaṁ.idaṁ neyyaṁ.Tattha katamaṁ ñāṇañca neyyañca?Tattha katamaṁ ñāṇañca neyyañca?

“Sabbe dhammā anattāti,“Sabbe dhammā anattāti,yadā paññāya passati;yadā paññāya passati;Atha nibbindati dukkhe,Atha nibbindati dukkhe,

esa maggo visuddhiyā”.esa maggo visuddhiyā”.Yadā passatīti ñāṇaṁ.Yadā passatīti ñāṇaṁ.Yo sabbadhamme anattākārena upaṭṭhapeti idaṁ neyyaṁ.Yo sabbadhamme anattākārena upaṭṭhapeti idaṁ neyyaṁ.

Cattāri ariyasaccāni, tattha tīṇi neyyāni maggasaccaṁ sīlakkhandho ca paññākkhandho ca, idaṁ ñāṇañca neyyañca.Cattāri ariyasaccāni, tattha tīṇi neyyāni maggasaccaṁ sīlakkhandho ca paññākkhandho ca, idaṁ ñāṇañca neyyañca.Tattha katamaṁ dassanaṁ?Tattha katamaṁ dassanaṁ?“Eseva maggo natthañño,“Eseva maggo natthañño,

Dassanassa visuddhiyā;Dassanassa visuddhiyā;Etañhi tumhe paṭipajjatha,Etañhi tumhe paṭipajjatha,Mārassetaṁ pamohanaṁ”.Mārassetaṁ pamohanaṁ”.

Catūhi aṅgehi samannāgato ariyasāvako attanāva attānaṁ byākareyya “khīṇanirayomhi yāva sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo”ti.Catūhi aṅgehi samannāgato ariyasāvako attanāva attānaṁ byākareyya “khīṇanirayomhi yāva sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo”ti.Idaṁ dassanaṁ.Idaṁ dassanaṁ.Tattha katamā bhāvanā?Tattha katamā bhāvanā?

“Yassindriyāni subhāvitāni,“Yassindriyāni subhāvitāni,Ajjhattaṁ bahiddhā ca sabbaloke;Ajjhattaṁ bahiddhā ca sabbaloke;So puggalo mati ca rūpasaññī,So puggalo mati ca rūpasaññī,

Sumohagatā na jānāti”.Sumohagatā na jānāti”.Cattāri dhammapadāni—Cattāri dhammapadāni—anabhijjhā abyāpādo sammāsati sammāsamādhi.anabhijjhā abyāpādo sammāsati sammāsamādhi.

Ayaṁ bhāvanā.Ayaṁ bhāvanā.Tattha katamaṁ dassanañca bhāvanā ca?Tattha katamaṁ dassanañca bhāvanā ca?“Vacasā manasātha kammunā ca,“Vacasā manasātha kammunā ca,

Aviruddho sammā viditvā dhammaṁ;Aviruddho sammā viditvā dhammaṁ;Nibbānapadābhipatthayāno,Nibbānapadābhipatthayāno,Sammā so loke paribbajeyya”.Sammā so loke paribbajeyya”.

Sotāpattiphalaṁ sacchikātukāmena katame dhammā manasikātabbā, bhagavā āha pañcupādānakkhandhā.Sotāpattiphalaṁ sacchikātukāmena katame dhammā manasikātabbā, bhagavā āha pañcupādānakkhandhā.Idaṁ dassanañca bhāvanā ca.Idaṁ dassanañca bhāvanā ca.Tattha katame vipākadhammadhammā?Tattha katame vipākadhammadhammā?

Yāni karoti purisoti vitthāro.Yāni karoti purisoti vitthāro.Tīṇimāni, bhikkhave, sucaritāni.Tīṇimāni, bhikkhave, sucaritāni.Ime vipākadhammadhammā.Ime vipākadhammadhammā.

Tattha katame navipākadhammadhammā?Tattha katame navipākadhammadhammā?“Rūpaṁ vedayitaṁ saññā,“Rūpaṁ vedayitaṁ saññā,Viññāṇaṁ yā ceva cetanā;Viññāṇaṁ yā ceva cetanā;

Nesohamasmi na meso attā,Nesohamasmi na meso attā,Iti diṭṭho virajjati”.Iti diṭṭho virajjati”.Pañcime, bhikkhave, khandhā—Pañcime, bhikkhave, khandhā—

ime navipākadhammadhammā.ime navipākadhammadhammā.Tattha katamo nevavipāko navipākadhammadhammo?Tattha katamo nevavipāko navipākadhammadhammo?“Ye evaṁ paṭipajjanti,“Ye evaṁ paṭipajjanti,

nayaṁ buddhena desitaṁ;nayaṁ buddhena desitaṁ;Te dukkhassantaṁ karissanti,Te dukkhassantaṁ karissanti,satthusāsanakārakā”ti.satthusāsanakārakā”ti.

Iti yā ca sammāpaṭipatti yo ca nirodho, ubhayametaṁ nevavipāko navipākadhammo.Iti yā ca sammāpaṭipatti yo ca nirodho, ubhayametaṁ nevavipāko navipākadhammo.Brahmacariyaṁ vo, bhikkhave, desessāmi, brahmacariyaphalāni ca brahmacariyañca ariyo aṭṭhaṅgiko maggo brahmacariyaphalāni sotāpattiphalaṁ yāva arahattaṁ.Brahmacariyaṁ vo, bhikkhave, desessāmi, brahmacariyaphalāni ca brahmacariyañca ariyo aṭṭhaṅgiko maggo brahmacariyaphalāni sotāpattiphalaṁ yāva arahattaṁ.Tattha katamaṁ sakavacanaṁ?Tattha katamaṁ sakavacanaṁ?

“Sabbapāpassa akaraṇaṁ,“Sabbapāpassa akaraṇaṁ,kusalassa upasampadā;kusalassa upasampadā;Sacittapariyodāpanaṁ,Sacittapariyodāpanaṁ,

etaṁ buddhāna sāsanaṁ”.etaṁ buddhāna sāsanaṁ”.Tīṇimāni, bhikkhave, vimokkhamukhāni.Tīṇimāni, bhikkhave, vimokkhamukhāni.Idaṁ sakavacanaṁ.Idaṁ sakavacanaṁ.

Tattha katamaṁ paravacanaṁ?Tattha katamaṁ paravacanaṁ?“Natthi puttasamaṁ pemaṁ,“Natthi puttasamaṁ pemaṁ,Natthi goṇasamitaṁ dhanaṁ;Natthi goṇasamitaṁ dhanaṁ;

Natthi sūriyasamā ābhā,Natthi sūriyasamā ābhā,Samuddaparamā sarā”.Samuddaparamā sarā”.Hetunā mārisā kosiyā subhāsitena saṅgāmavijayo sopi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ phalaṁ paribhuñjamānoti vitthārena kātabbaṁ.Hetunā mārisā kosiyā subhāsitena saṅgāmavijayo sopi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ phalaṁ paribhuñjamānoti vitthārena kātabbaṁ.

Idaṁ paravacanaṁ.Idaṁ paravacanaṁ.Tattha katamaṁ sakavacanañca paravacanañca?Tattha katamaṁ sakavacanañca paravacanañca?“Yaṁ pattaṁ yañca pattabbaṁ,“Yaṁ pattaṁ yañca pattabbaṁ,

Ubhayametaṁ rajānukiṇṇaṁ;Ubhayametaṁ rajānukiṇṇaṁ;Ye evaṁvādino natthi,Ye evaṁvādino natthi,Tesaṁ kāmesu doso”ti.Tesaṁ kāmesu doso”ti.

Idaṁ paravacanaṁ.Idaṁ paravacanaṁ.Ye ca kho te ubho ante anupagamma vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.Ye ca kho te ubho ante anupagamma vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.Idaṁ sakavacanaṁ.Idaṁ sakavacanaṁ.

“Nandati puttehi puttimā,“Nandati puttehi puttimā,Gomā gohi tatheva nandati;Gomā gohi tatheva nandati;Upadhī hi narassa nandanā,Upadhī hi narassa nandanā,

Na hi so nandati yo nirūpadhī”ti—Na hi so nandati yo nirūpadhī”ti—paravacanaṁ.paravacanaṁ.“Socati puttehi puttimā,“Socati puttehi puttimā,

Gomā gohi tatheva socati;Gomā gohi tatheva socati;Upadhī hi narassa socanā,Upadhī hi narassa socanā,Na hi so socati yo nirūpadhī”ti—Na hi so socati yo nirūpadhī”ti—

sakavacanaṁ.sakavacanaṁ.Idaṁ sakavacanaṁ paravacanañca.Idaṁ sakavacanaṁ paravacanañca.Tattha katamaṁ sattādhiṭṭhānaṁ?Tattha katamaṁ sattādhiṭṭhānaṁ?

“Ye keci bhūtā bhavissanti ye vāpi,“Ye keci bhūtā bhavissanti ye vāpi,Sabbe gamissanti pahāya dehaṁ;Sabbe gamissanti pahāya dehaṁ;Taṁ sabbajāniṁ kusalo viditvā,Taṁ sabbajāniṁ kusalo viditvā,