相应部第 22 相应第 57 阅读页 · SN22.57 · Sattaṭṭhānasutta

Saṁyutta Nikāya 22.57Saṁyutta Nikāya 22.576. Upayavagga6. Upayavagga

SattaṭṭhānasuttaSattaṭṭhānasuttaSāvatthinidānaṁ.Sāvatthinidānaṁ.“Sattaṭṭhānakusalo, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī imasmiṁ dhammavinaye kevalī vusitavā uttamapurisoti vuccati.“Sattaṭṭhānakusalo, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī imasmiṁ dhammavinaye kevalī vusitavā uttamapurisoti vuccati.

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu sattaṭṭhānakusalo hoti?Kathañca, bhikkhave, bhikkhu sattaṭṭhānakusalo hoti?Idha, bhikkhave, bhikkhu rūpaṁ pajānāti, rūpasamudayaṁ pajānāti, rūpanirodhaṁ pajānāti, rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ pajānāti;Idha, bhikkhave, bhikkhu rūpaṁ pajānāti, rūpasamudayaṁ pajānāti, rūpanirodhaṁ pajānāti, rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ pajānāti;rūpassa assādaṁ pajānāti, rūpassa ādīnavaṁ pajānāti, rūpassa nissaraṇaṁ pajānāti;rūpassa assādaṁ pajānāti, rūpassa ādīnavaṁ pajānāti, rūpassa nissaraṇaṁ pajānāti;

vedanaṁ pajānāti …vedanaṁ pajānāti …saññaṁ …saññaṁ …saṅkhāre …saṅkhāre …

viññāṇaṁ pajānāti, viññāṇasamudayaṁ pajānāti, viññāṇanirodhaṁ pajānāti, viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ pajānāti;viññāṇaṁ pajānāti, viññāṇasamudayaṁ pajānāti, viññāṇanirodhaṁ pajānāti, viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ pajānāti;viññāṇassa assādaṁ pajānāti, viññāṇassa ādīnavaṁ pajānāti, viññāṇassa nissaraṇaṁ pajānāti.viññāṇassa assādaṁ pajānāti, viññāṇassa ādīnavaṁ pajānāti, viññāṇassa nissaraṇaṁ pajānāti.Katamañca, bhikkhave, rūpaṁ?Katamañca, bhikkhave, rūpaṁ?

Cattāro ca mahābhūtā, catunnañca mahābhūtānaṁ upādāya rūpaṁ.Cattāro ca mahābhūtā, catunnañca mahābhūtānaṁ upādāya rūpaṁ.Idaṁ vuccati, bhikkhave, rūpaṁ.Idaṁ vuccati, bhikkhave, rūpaṁ.Āhārasamudayā rūpasamudayo;Āhārasamudayā rūpasamudayo;

āhāranirodhā rūpanirodho.āhāranirodhā rūpanirodho.Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo rūpanirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo rūpanirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.

Yaṁ rūpaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—Yaṁ rūpaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—ayaṁ rūpassa assādo.ayaṁ rūpassa assādo.Yaṁ rūpaṁ aniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ—Yaṁ rūpaṁ aniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ—

ayaṁ rūpassa ādīnavo.ayaṁ rūpassa ādīnavo.Yo rūpasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—Yo rūpasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ rūpassa nissaraṇaṁ.idaṁ rūpassa nissaraṇaṁ.

Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpaṁ abhiññāya, evaṁ rūpasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpaṁ abhiññāya, evaṁ rūpasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;evaṁ rūpassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa nissaraṇaṁ abhiññāya rūpassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.evaṁ rūpassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa nissaraṇaṁ abhiññāya rūpassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.

Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpaṁ abhiññāya, evaṁ rūpasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpaṁ abhiññāya, evaṁ rūpasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ rūpanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;evaṁ rūpassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa nissaraṇaṁ abhiññāya rūpassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimuttā, te suvimuttā.evaṁ rūpassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ rūpassa nissaraṇaṁ abhiññāya rūpassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimuttā, te suvimuttā.Ye suvimuttā, te kevalino.Ye suvimuttā, te kevalino.

Ye kevalino vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.Ye kevalino vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.Katamā ca, bhikkhave, vedanā?Katamā ca, bhikkhave, vedanā?Chayime, bhikkhave, vedanākāyā—Chayime, bhikkhave, vedanākāyā—

cakkhusamphassajā vedanā …pe…cakkhusamphassajā vedanā …pe…manosamphassajā vedanā.manosamphassajā vedanā.Ayaṁ vuccati, bhikkhave, vedanā.Ayaṁ vuccati, bhikkhave, vedanā.

Phassasamudayā vedanāsamudayo;Phassasamudayā vedanāsamudayo;phassanirodhā vedanānirodho.phassanirodhā vedanānirodho.Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo vedanānirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo vedanānirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—

sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.Yaṁ vedanaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—Yaṁ vedanaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—ayaṁ vedanāya assādo.ayaṁ vedanāya assādo.

Yā vedanā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—Yā vedanā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—ayaṁ vedanāya ādīnavo.ayaṁ vedanāya ādīnavo.Yo vedanāya chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—Yo vedanāya chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—

idaṁ vedanāya nissaraṇaṁ.idaṁ vedanāya nissaraṇaṁ.Ye hi, keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāsamudayaṁ abhiññāya, evaṁ vedanānirodhaṁ abhiññāya, evaṁ vedanānirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;Ye hi, keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāsamudayaṁ abhiññāya, evaṁ vedanānirodhaṁ abhiññāya, evaṁ vedanānirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;evaṁ vedanāya assādaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāya ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāya nissaraṇaṁ abhiññāya vedanāya nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.evaṁ vedanāya assādaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāya ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ vedanāya nissaraṇaṁ abhiññāya vedanāya nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.

Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanaṁ abhiññāya …pe…Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanaṁ abhiññāya …pe…vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.

Katamā ca, bhikkhave, saññā?Katamā ca, bhikkhave, saññā?Chayime, bhikkhave, saññākāyā—Chayime, bhikkhave, saññākāyā—rūpasaññā, saddasaññā, gandhasaññā, rasasaññā, phoṭṭhabbasaññā, dhammasaññā.rūpasaññā, saddasaññā, gandhasaññā, rasasaññā, phoṭṭhabbasaññā, dhammasaññā.

Ayaṁ vuccati, bhikkhave, saññā.Ayaṁ vuccati, bhikkhave, saññā.Phassasamudayā saññāsamudayo;Phassasamudayā saññāsamudayo;phassanirodhā saññānirodho.phassanirodhā saññānirodho.

Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saññānirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saññānirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi …pe…sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi …pe…vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.

Katame ca, bhikkhave, saṅkhārā?Katame ca, bhikkhave, saṅkhārā?Chayime, bhikkhave, cetanākāyā—Chayime, bhikkhave, cetanākāyā—rūpasañcetanā …pe…rūpasañcetanā …pe…

dhammasañcetanā.dhammasañcetanā.Ime vuccanti, bhikkhave, saṅkhārā.Ime vuccanti, bhikkhave, saṅkhārā.Phassasamudayā saṅkhārasamudayo;Phassasamudayā saṅkhārasamudayo;

phassanirodhā saṅkhāranirodho.phassanirodhā saṅkhāranirodho.Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saṅkhāranirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saṅkhāranirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.

Yaṁ saṅkhāre paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—Yaṁ saṅkhāre paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—ayaṁ saṅkhārānaṁ assādo.ayaṁ saṅkhārānaṁ assādo.Ye saṅkhārā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—Ye saṅkhārā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—

ayaṁ saṅkhārānaṁ ādīnavo.ayaṁ saṅkhārānaṁ ādīnavo.Yo saṅkhāresu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—Yo saṅkhāresu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ saṅkhārānaṁ nissaraṇaṁ.idaṁ saṅkhārānaṁ nissaraṇaṁ.

Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ saṅkhāre abhiññāya, evaṁ saṅkhārasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ saṅkhāranirodhaṁ abhiññāya, evaṁ saṅkhāranirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya …pe… saṅkhārānaṁ nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā te suppaṭipannā.Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ saṅkhāre abhiññāya, evaṁ saṅkhārasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ saṅkhāranirodhaṁ abhiññāya, evaṁ saṅkhāranirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya …pe… saṅkhārānaṁ nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā te suppaṭipannā.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti …pe…Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti …pe…vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.

Katamañca, bhikkhave, viññāṇaṁ?Katamañca, bhikkhave, viññāṇaṁ?Chayime, bhikkhave, viññāṇakāyā—Chayime, bhikkhave, viññāṇakāyā—cakkhuviññāṇaṁ, sotaviññāṇaṁ, ghānaviññāṇaṁ, jivhāviññāṇaṁ, kāyaviññāṇaṁ, manoviññāṇaṁ.cakkhuviññāṇaṁ, sotaviññāṇaṁ, ghānaviññāṇaṁ, jivhāviññāṇaṁ, kāyaviññāṇaṁ, manoviññāṇaṁ.

Idaṁ vuccati, bhikkhave, viññāṇaṁ.Idaṁ vuccati, bhikkhave, viññāṇaṁ.Nāmarūpasamudayā viññāṇasamudayo;Nāmarūpasamudayā viññāṇasamudayo;nāmarūpanirodhā viññāṇanirodho.nāmarūpanirodhā viññāṇanirodho.

Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo viññāṇanirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo viññāṇanirodhagāminī paṭipadā, seyyathidaṁ—sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.Yaṁ viññāṇaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—Yaṁ viññāṇaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—

ayaṁ viññāṇassa assādo.ayaṁ viññāṇassa assādo.Yaṁ viññāṇaṁ aniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ—Yaṁ viññāṇaṁ aniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ—ayaṁ viññāṇassa ādīnavo.ayaṁ viññāṇassa ādīnavo.

Yo viññāṇasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—Yo viññāṇasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ.idaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ.Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ viññāṇaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ viññāṇaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;

evaṁ viññāṇassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ abhiññāya viññāṇassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.evaṁ viññāṇassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ abhiññāya viññāṇassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipannā, te suppaṭipannā.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.Ye suppaṭipannā, te imasmiṁ dhammavinaye gādhanti.Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ viññāṇaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ viññāṇaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇasamudayaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ abhiññāya;

evaṁ viññāṇassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ abhiññāya viññāṇassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimuttā, te suvimuttā.evaṁ viññāṇassa assādaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa ādīnavaṁ abhiññāya, evaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ abhiññāya viññāṇassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimuttā, te suvimuttā.Ye suvimuttā, te kevalino.Ye suvimuttā, te kevalino.Ye kevalino vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.Ye kevalino vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.

Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu sattaṭṭhānakusalo hoti.Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu sattaṭṭhānakusalo hoti.Kathañca, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī hoti?Kathañca, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī hoti?Idha, bhikkhave, bhikkhu dhātuso upaparikkhati, āyatanaso upaparikkhati, paṭiccasamuppādaso upaparikkhati.Idha, bhikkhave, bhikkhu dhātuso upaparikkhati, āyatanaso upaparikkhati, paṭiccasamuppādaso upaparikkhati.

Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī hoti.Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī hoti.Sattaṭṭhānakusalo, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī, imasmiṁ dhammavinaye kevalī vusitavā ‘uttamapuriso’ti vuccatī”ti.Sattaṭṭhānakusalo, bhikkhave, bhikkhu tividhūpaparikkhī, imasmiṁ dhammavinaye kevalī vusitavā ‘uttamapuriso’ti vuccatī”ti.Pañcamaṁ.Pañcamaṁ.