长部第 21 经第 2 阅读页 · Sakkapañhasutta · 2/5

sukhakāmā hi devā manussā asurā nāgā gandhabbā ye caññe santi puthukāyā”ti.sukhakāmā hi devā manussā asurā nāgā gandhabbā ye caññe santi puthukāyā”ti.Evañca pana tathāgatā evarūpe mahesakkhe yakkhe abhivadanti.Evañca pana tathāgatā evarūpe mahesakkhe yakkhe abhivadanti.Abhivadito sakko devānamindo bhagavato indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.Abhivadito sakko devānamindo bhagavato indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.

Devāpi tāvatiṁsā indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu.Devāpi tāvatiṁsā indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu.Pañcasikhopi gandhabbadevaputto indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.Pañcasikhopi gandhabbadevaputto indasālaguhaṁ pavisitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.Tena kho pana samayena indasālaguhā visamā santī samā samapādi, sambādhā santī urundā samapādi, andhakāro guhāyaṁ antaradhāyi, āloko udapādi yathā taṁ devānaṁ devānubhāvena.Tena kho pana samayena indasālaguhā visamā santī samā samapādi, sambādhā santī urundā samapādi, andhakāro guhāyaṁ antaradhāyi, āloko udapādi yathā taṁ devānaṁ devānubhāvena.

Atha kho bhagavā sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca:Atha kho bhagavā sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca:“acchariyamidaṁ āyasmato kosiyassa, abbhutamidaṁ āyasmato kosiyassa tāva bahukiccassa bahukaraṇīyassa yadidaṁ idhāgamanan”ti.“acchariyamidaṁ āyasmato kosiyassa, abbhutamidaṁ āyasmato kosiyassa tāva bahukiccassa bahukaraṇīyassa yadidaṁ idhāgamanan”ti.“Cirapaṭikāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamitukāmo; api ca devānaṁ tāvatiṁsānaṁ kehici kehici kiccakaraṇīyehi byāvaṭo; evāhaṁ nāsakkhiṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamituṁ.“Cirapaṭikāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamitukāmo; api ca devānaṁ tāvatiṁsānaṁ kehici kehici kiccakaraṇīyehi byāvaṭo; evāhaṁ nāsakkhiṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamituṁ.

Ekamidaṁ, bhante, samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati salaḷāgārake.Ekamidaṁ, bhante, samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati salaḷāgārake.Atha khvāhaṁ, bhante, sāvatthiṁ agamāsiṁ bhagavantaṁ dassanāya.Atha khvāhaṁ, bhante, sāvatthiṁ agamāsiṁ bhagavantaṁ dassanāya.Tena kho pana, bhante, samayena bhagavā aññatarena samādhinā nisinno hoti, bhūjati ca nāma vessavaṇassa mahārājassa paricārikā bhagavantaṁ paccupaṭṭhitā hoti, pañjalikā namassamānā tiṭṭhati.Tena kho pana, bhante, samayena bhagavā aññatarena samādhinā nisinno hoti, bhūjati ca nāma vessavaṇassa mahārājassa paricārikā bhagavantaṁ paccupaṭṭhitā hoti, pañjalikā namassamānā tiṭṭhati.

Atha khvāhaṁ, bhante, bhūjatiṁ etadavocaṁ:Atha khvāhaṁ, bhante, bhūjatiṁ etadavocaṁ:‘abhivādehi me tvaṁ, bhagini, bhagavantaṁ:‘abhivādehi me tvaṁ, bhagini, bhagavantaṁ:“sakko, bhante, devānamindo sāmacco saparijano bhagavato pāde sirasā vandatī”’ti.“sakko, bhante, devānamindo sāmacco saparijano bhagavato pāde sirasā vandatī”’ti.

Evaṁ vutte, bhante, sā bhūjati maṁ etadavoca:Evaṁ vutte, bhante, sā bhūjati maṁ etadavoca:‘akālo kho, mārisa, bhagavantaṁ dassanāya;‘akālo kho, mārisa, bhagavantaṁ dassanāya;paṭisallīno bhagavā’ti.paṭisallīno bhagavā’ti.

‘Tena hi, bhagini, yadā bhagavā tamhā samādhimhā vuṭṭhito hoti, atha mama vacanena bhagavantaṁ abhivādehi:‘Tena hi, bhagini, yadā bhagavā tamhā samādhimhā vuṭṭhito hoti, atha mama vacanena bhagavantaṁ abhivādehi:“sakko, bhante, devānamindo sāmacco saparijano bhagavato pāde sirasā vandatī”’ti.“sakko, bhante, devānamindo sāmacco saparijano bhagavato pāde sirasā vandatī”’ti.Kacci me sā, bhante, bhaginī bhagavantaṁ abhivādesi?Kacci me sā, bhante, bhaginī bhagavantaṁ abhivādesi?

Sarati bhagavā tassā bhaginiyā vacanan”ti?Sarati bhagavā tassā bhaginiyā vacanan”ti?“Abhivādesi maṁ sā, devānaminda, bhaginī, sarāmahaṁ tassā bhaginiyā vacanaṁ.“Abhivādesi maṁ sā, devānaminda, bhaginī, sarāmahaṁ tassā bhaginiyā vacanaṁ.Api cāhaṁ āyasmato nemisaddena tamhā samādhimhā vuṭṭhito”ti.Api cāhaṁ āyasmato nemisaddena tamhā samādhimhā vuṭṭhito”ti.

“Ye te, bhante, devā amhehi paṭhamataraṁ tāvatiṁsakāyaṁ upapannā, tesaṁ me sammukhā sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ:“Ye te, bhante, devā amhehi paṭhamataraṁ tāvatiṁsakāyaṁ upapannā, tesaṁ me sammukhā sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ:‘yadā tathāgatā loke uppajjanti arahanto sammāsambuddhā, dibbā kāyā paripūrenti, hāyanti asurakāyā’ti.‘yadā tathāgatā loke uppajjanti arahanto sammāsambuddhā, dibbā kāyā paripūrenti, hāyanti asurakāyā’ti.Taṁ me idaṁ, bhante, sakkhidiṭṭhaṁ yato tathāgato loke uppanno arahaṁ sammāsambuddho, dibbā kāyā paripūrenti, hāyanti asurakāyāti.Taṁ me idaṁ, bhante, sakkhidiṭṭhaṁ yato tathāgato loke uppanno arahaṁ sammāsambuddho, dibbā kāyā paripūrenti, hāyanti asurakāyāti.

2.1. Gopakavatthu2.1. Gopakavatthu

Idheva, bhante, kapilavatthusmiṁ gopikā nāma sakyadhītā ahosi buddhe pasannā dhamme pasannā saṅghe pasannā sīlesu paripūrakārinī.Idheva, bhante, kapilavatthusmiṁ gopikā nāma sakyadhītā ahosi buddhe pasannā dhamme pasannā saṅghe pasannā sīlesu paripūrakārinī.Sā itthittaṁ virājetvā purisattaṁ bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā.Sā itthittaṁ virājetvā purisattaṁ bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā.Devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ amhākaṁ puttattaṁ ajjhupagatā.Devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ amhākaṁ puttattaṁ ajjhupagatā.

Tatrapi naṁ evaṁ jānanti:Tatrapi naṁ evaṁ jānanti:‘gopako devaputto, gopako devaputto’ti.‘gopako devaputto, gopako devaputto’ti.Aññepi, bhante, tayo bhikkhū bhagavati brahmacariyaṁ caritvā hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapannā.Aññepi, bhante, tayo bhikkhū bhagavati brahmacariyaṁ caritvā hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapannā.

Te pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārayamānā amhākaṁ upaṭṭhānaṁ āgacchanti amhākaṁ pāricariyaṁ.Te pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārayamānā amhākaṁ upaṭṭhānaṁ āgacchanti amhākaṁ pāricariyaṁ.Te amhākaṁ upaṭṭhānaṁ āgate amhākaṁ pāricariyaṁ gopako devaputto paṭicodesi:Te amhākaṁ upaṭṭhānaṁ āgate amhākaṁ pāricariyaṁ gopako devaputto paṭicodesi:‘kutomukhā nāma tumhe, mārisā, tassa bhagavato dhammaṁ assuttha—‘kutomukhā nāma tumhe, mārisā, tassa bhagavato dhammaṁ assuttha—

ahañhi nāma itthikā samānā buddhe pasannā dhamme pasannā saṅghe pasannā sīlesu paripūrakārinī itthittaṁ virājetvā purisattaṁ bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā, devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ sakkassa devānamindassa puttattaṁ ajjhupagatā.ahañhi nāma itthikā samānā buddhe pasannā dhamme pasannā saṅghe pasannā sīlesu paripūrakārinī itthittaṁ virājetvā purisattaṁ bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā, devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ sakkassa devānamindassa puttattaṁ ajjhupagatā.Idhāpi maṁ evaṁ jānanti:Idhāpi maṁ evaṁ jānanti:“gopako devaputto gopako devaputto”ti.“gopako devaputto gopako devaputto”ti.

Tumhe pana, mārisā, bhagavati brahmacariyaṁ caritvā hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapannā.Tumhe pana, mārisā, bhagavati brahmacariyaṁ caritvā hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapannā.Duddiṭṭharūpaṁ vata bho addasāma, ye mayaṁ addasāma sahadhammike hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapanne’ti.Duddiṭṭharūpaṁ vata bho addasāma, ye mayaṁ addasāma sahadhammike hīnaṁ gandhabbakāyaṁ upapanne’ti.Tesaṁ, bhante, gopakena devaputtena paṭicoditānaṁ dve devā diṭṭheva dhamme satiṁ paṭilabhiṁsu kāyaṁ brahmapurohitaṁ, eko pana devo kāme ajjhāvasi.Tesaṁ, bhante, gopakena devaputtena paṭicoditānaṁ dve devā diṭṭheva dhamme satiṁ paṭilabhiṁsu kāyaṁ brahmapurohitaṁ, eko pana devo kāme ajjhāvasi.

‘Upāsikā cakkhumato ahosiṁ,‘Upāsikā cakkhumato ahosiṁ,Nāmampi mayhaṁ ahu “gopikā”ti;Nāmampi mayhaṁ ahu “gopikā”ti;Buddhe ca dhamme ca abhippasannā,Buddhe ca dhamme ca abhippasannā,

Saṅghañcupaṭṭhāsiṁ pasannacittā.Saṅghañcupaṭṭhāsiṁ pasannacittā.Tasseva buddhassa sudhammatāya,Tasseva buddhassa sudhammatāya,Sakkassa puttomhi mahānubhāvo;Sakkassa puttomhi mahānubhāvo;

Mahājutīko tidivūpapanno,Mahājutīko tidivūpapanno,Jānanti maṁ idhāpi “gopako”ti.Jānanti maṁ idhāpi “gopako”ti.Athaddasaṁ bhikkhavo diṭṭhapubbe,Athaddasaṁ bhikkhavo diṭṭhapubbe,

Gandhabbakāyūpagate vasīne;Gandhabbakāyūpagate vasīne;Imehi te gotamasāvakāse,Imehi te gotamasāvakāse,Ye ca mayaṁ pubbe manussabhūtā.Ye ca mayaṁ pubbe manussabhūtā.

Annena pānena upaṭṭhahimhā,Annena pānena upaṭṭhahimhā,Pādūpasaṅgayha sake nivesane;Pādūpasaṅgayha sake nivesane;Kutomukhā nāma ime bhavanto,Kutomukhā nāma ime bhavanto,

Buddhassa dhammāni paṭiggahesuṁ.Buddhassa dhammāni paṭiggahesuṁ.Paccattaṁ veditabbo hi dhammo,Paccattaṁ veditabbo hi dhammo,Sudesito cakkhumatānubuddho;Sudesito cakkhumatānubuddho;

Ahañhi tumheva upāsamāno,Ahañhi tumheva upāsamāno,Sutvāna ariyāna subhāsitāni.Sutvāna ariyāna subhāsitāni.Sakkassa puttomhi mahānubhāvo,Sakkassa puttomhi mahānubhāvo,

Mahājutīko tidivūpapanno;Mahājutīko tidivūpapanno;Tumhe pana seṭṭhamupāsamānā,Tumhe pana seṭṭhamupāsamānā,Anuttaraṁ brahmacariyaṁ caritvā.Anuttaraṁ brahmacariyaṁ caritvā.

Hīnaṁ kāyaṁ upapannā bhavanto,Hīnaṁ kāyaṁ upapannā bhavanto,Anānulomā bhavatūpapatti;Anānulomā bhavatūpapatti;Duddiṭṭharūpaṁ vata addasāma,Duddiṭṭharūpaṁ vata addasāma,

Sahadhammike hīnakāyūpapanne.Sahadhammike hīnakāyūpapanne.Gandhabbakāyūpagatā bhavanto,Gandhabbakāyūpagatā bhavanto,Devānamāgacchatha pāricariyaṁ;Devānamāgacchatha pāricariyaṁ;

Agāre vasato mayhaṁ,Agāre vasato mayhaṁ,Imaṁ passa visesataṁ.Imaṁ passa visesataṁ.Itthī hutvā svajja pumomhi devo,Itthī hutvā svajja pumomhi devo,

Dibbehi kāmehi samaṅgibhūto’;Dibbehi kāmehi samaṅgibhūto’;Te coditā gotamasāvakena,Te coditā gotamasāvakena,Saṁvegamāpādu samecca gopakaṁ.Saṁvegamāpādu samecca gopakaṁ.

‘Handa viyāyāma byāyāma,‘Handa viyāyāma byāyāma,Mā no mayaṁ parapessā ahumhā’;Mā no mayaṁ parapessā ahumhā’;Tesaṁ duve vīriyamārabhiṁsu,Tesaṁ duve vīriyamārabhiṁsu,

Anussaraṁ gotamasāsanāni.Anussaraṁ gotamasāsanāni.Idheva cittāni virājayitvā,Idheva cittāni virājayitvā,Kāmesu ādīnavamaddasaṁsu;Kāmesu ādīnavamaddasaṁsu;

Te kāmasaṁyojanabandhanāni,Te kāmasaṁyojanabandhanāni,Pāpimayogāni duraccayāni.Pāpimayogāni duraccayāni.Nāgova sannāni guṇāni chetvā,Nāgova sannāni guṇāni chetvā,

Deve tāvatiṁse atikkamiṁsu;Deve tāvatiṁse atikkamiṁsu;Saindā devā sapajāpatikā,Saindā devā sapajāpatikā,Sabbe sudhammāya sabhāyupaviṭṭhā.Sabbe sudhammāya sabhāyupaviṭṭhā.

Tesaṁ nisinnānaṁ abhikkamiṁsu,Tesaṁ nisinnānaṁ abhikkamiṁsu,Vīrā virāgā virajaṁ karontā;Vīrā virāgā virajaṁ karontā;Te disvā saṁvegamakāsi vāsavo,Te disvā saṁvegamakāsi vāsavo,

Devābhibhū devagaṇassa majjhe.Devābhibhū devagaṇassa majjhe.‘Imehi te hīnakāyūpapannā,‘Imehi te hīnakāyūpapannā,Deve tāvatiṁse abhikkamanti’;Deve tāvatiṁse abhikkamanti’;

Saṁvegajātassa vaco nisamma,Saṁvegajātassa vaco nisamma,So gopako vāsavamajjhabhāsi.So gopako vāsavamajjhabhāsi.‘Buddho janindatthi manussaloke,‘Buddho janindatthi manussaloke,

Kāmābhibhū sakyamunīti ñāyati;Kāmābhibhū sakyamunīti ñāyati;Tasseva te puttā satiyā vihīnā,Tasseva te puttā satiyā vihīnā,Coditā mayā te satimajjhalatthuṁ’.Coditā mayā te satimajjhalatthuṁ’.

Tiṇṇaṁ tesaṁ āvasinettha eko,Tiṇṇaṁ tesaṁ āvasinettha eko,Gandhabbakāyūpagato vasīno;Gandhabbakāyūpagato vasīno;Dve ca sambodhipathānusārino,Dve ca sambodhipathānusārino,

Devepi hīḷenti samāhitattā.Devepi hīḷenti samāhitattā.Etādisī dhammappakāsanettha,Etādisī dhammappakāsanettha,Na tattha kiṅkaṅkhati koci sāvako;Na tattha kiṅkaṅkhati koci sāvako;

Nitiṇṇaoghaṁ vicikicchachinnaṁ,Nitiṇṇaoghaṁ vicikicchachinnaṁ,Buddhaṁ namassāma jinaṁ janindaṁ.Buddhaṁ namassāma jinaṁ janindaṁ.Yaṁ te dhammaṁ idhaññāya,Yaṁ te dhammaṁ idhaññāya,

visesaṁ ajjhagaṁsu te;visesaṁ ajjhagaṁsu te;Kāyaṁ brahmapurohitaṁ,Kāyaṁ brahmapurohitaṁ,duve tesaṁ visesagū.duve tesaṁ visesagū.

Tassa dhammassa pattiyā,Tassa dhammassa pattiyā,āgatamhāsi mārisa;āgatamhāsi mārisa;Katāvakāsā bhagavatā,Katāvakāsā bhagavatā,

pañhaṁ pucchemu mārisā”ti.pañhaṁ pucchemu mārisā”ti.Atha kho bhagavato etadahosi:Atha kho bhagavato etadahosi: