相应部第 22 相应第 3 阅读页 · SN22.3 · Hāliddikānisutta

Saṁyutta Nikāya 22.3Saṁyutta Nikāya 22.31. Nakulapituvagga1. Nakulapituvagga

HāliddikānisuttaHāliddikānisuttaEvaṁ me sutaṁ—Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ āyasmā mahākaccāno avantīsu viharati kuraraghare papāte pabbate.ekaṁ samayaṁ āyasmā mahākaccāno avantīsu viharati kuraraghare papāte pabbate.

Atha kho hāliddikāni gahapati yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho hāliddikāni gahapati āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etadavoca:Atha kho hāliddikāni gahapati yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho hāliddikāni gahapati āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etadavoca:“vuttamidaṁ, bhante, bhagavatā aṭṭhakavaggiye māgaṇḍiyapañhe:“vuttamidaṁ, bhante, bhagavatā aṭṭhakavaggiye māgaṇḍiyapañhe:‘Okaṁ pahāya aniketasārī,‘Okaṁ pahāya aniketasārī,

Gāme akubbaṁ muni santhavāni;Gāme akubbaṁ muni santhavāni;Kāmehi ritto apurakkharāno,Kāmehi ritto apurakkharāno,Kathaṁ na viggayha janena kayirā’ti.Kathaṁ na viggayha janena kayirā’ti.

Imassa nu kho, bhante, bhagavatā saṅkhittena bhāsitassa kathaṁ vitthārena attho daṭṭhabbo”ti?Imassa nu kho, bhante, bhagavatā saṅkhittena bhāsitassa kathaṁ vitthārena attho daṭṭhabbo”ti?“Rūpadhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.“Rūpadhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Rūpadhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Rūpadhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.

Vedanādhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Vedanādhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Vedanādhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Vedanādhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Saññādhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Saññādhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.

Saññādhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Saññādhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Saṅkhāradhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Saṅkhāradhātu kho, gahapati, viññāṇassa oko.Saṅkhāradhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.Saṅkhāradhāturāgavinibandhañca pana viññāṇaṁ ‘okasārī’ti vuccati.

Evaṁ kho, gahapati, okasārī hoti.Evaṁ kho, gahapati, okasārī hoti.Kathañca, gahapati, anokasārī hoti?Kathañca, gahapati, anokasārī hoti?Rūpadhātuyā kho, gahapati, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā te tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.Rūpadhātuyā kho, gahapati, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā te tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

Tasmā tathāgato ‘anokasārī’ti vuccati.Tasmā tathāgato ‘anokasārī’ti vuccati.Vedanādhātuyā kho, gahapati …Vedanādhātuyā kho, gahapati …saññādhātuyā kho, gahapati …saññādhātuyā kho, gahapati …

saṅkhāradhātuyā kho, gahapati …saṅkhāradhātuyā kho, gahapati …viññāṇadhātuyā kho, gahapati, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā te tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.viññāṇadhātuyā kho, gahapati, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā te tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.Tasmā tathāgato ‘anokasārī’ti vuccati.Tasmā tathāgato ‘anokasārī’ti vuccati.

Evaṁ kho, gahapati, anokasārī hoti.Evaṁ kho, gahapati, anokasārī hoti.Kathañca, gahapati, niketasārī hoti?Kathañca, gahapati, niketasārī hoti?Rūpanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, ‘niketasārī’ti vuccati.Rūpanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, ‘niketasārī’ti vuccati.

Saddanimitta …pe…Saddanimitta …pe…gandhanimitta …gandhanimitta …rasanimitta …rasanimitta …

phoṭṭhabbanimitta …phoṭṭhabbanimitta …dhammanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, ‘niketasārī’ti vuccati.dhammanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, ‘niketasārī’ti vuccati.Evaṁ kho, gahapati, niketasārī hoti.Evaṁ kho, gahapati, niketasārī hoti.

Kathañca, gahapati, aniketasārī hoti?Kathañca, gahapati, aniketasārī hoti?Rūpanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.Rūpanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.Tasmā tathāgato ‘aniketasārī’ti vuccati.Tasmā tathāgato ‘aniketasārī’ti vuccati.

Saddanimitta …Saddanimitta …gandhanimitta …gandhanimitta …rasanimitta …rasanimitta …

phoṭṭhabbanimitta …phoṭṭhabbanimitta …dhammanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.dhammanimittaniketavisāravinibandhā kho, gahapati, tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.Tasmā tathāgato ‘aniketasārī’ti vuccati.Tasmā tathāgato ‘aniketasārī’ti vuccati.

Evaṁ kho, gahapati, aniketasārī hoti.Evaṁ kho, gahapati, aniketasārī hoti.Kathañca, gahapati, gāme santhavajāto hoti?Kathañca, gahapati, gāme santhavajāto hoti?Idha, gahapati, ekacco gihīhi saṁsaṭṭho viharati sahanandī sahasokī, sukhitesu sukhito, dukkhitesu dukkhito, uppannesu kiccakaraṇīyesu attanā tesu yogaṁ āpajjati.Idha, gahapati, ekacco gihīhi saṁsaṭṭho viharati sahanandī sahasokī, sukhitesu sukhito, dukkhitesu dukkhito, uppannesu kiccakaraṇīyesu attanā tesu yogaṁ āpajjati.

Evaṁ kho, gahapati, gāme santhavajāto hoti.Evaṁ kho, gahapati, gāme santhavajāto hoti.Kathañca, gahapati, gāme na santhavajāto hoti?Kathañca, gahapati, gāme na santhavajāto hoti?Idha, gahapati, bhikkhu gihīhi asaṁsaṭṭho viharati na sahanandī na sahasokī na sukhitesu sukhito na dukkhitesu dukkhito, uppannesu kiccakaraṇīyesu na attanā tesu yogaṁ āpajjati.Idha, gahapati, bhikkhu gihīhi asaṁsaṭṭho viharati na sahanandī na sahasokī na sukhitesu sukhito na dukkhitesu dukkhito, uppannesu kiccakaraṇīyesu na attanā tesu yogaṁ āpajjati.

Evaṁ kho, gahapati, gāme na santhavajāto hoti.Evaṁ kho, gahapati, gāme na santhavajāto hoti.Kathañca, gahapati, kāmehi aritto hoti?Kathañca, gahapati, kāmehi aritto hoti?Idha, gahapati, ekacco kāmesu avigatarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho.Idha, gahapati, ekacco kāmesu avigatarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho.

Evaṁ kho, gahapati, kāmehi aritto hoti.Evaṁ kho, gahapati, kāmehi aritto hoti.Kathañca, gahapati, kāmehi ritto hoti?Kathañca, gahapati, kāmehi ritto hoti?Idha, gahapati, ekacco kāmesu vigatarāgo hoti vigatacchando vigatapemo vigatapipāso vigatapariḷāho vigatataṇho.Idha, gahapati, ekacco kāmesu vigatarāgo hoti vigatacchando vigatapemo vigatapipāso vigatapariḷāho vigatataṇho.

Evaṁ kho, gahapati, kāmehi ritto hoti.Evaṁ kho, gahapati, kāmehi ritto hoti.Kathañca, gahapati, purakkharāno hoti?Kathañca, gahapati, purakkharāno hoti?Idha, gahapati, ekaccassa evaṁ hoti:Idha, gahapati, ekaccassa evaṁ hoti:

‘evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁvedano siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsañño siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsaṅkhāro siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti.‘evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁvedano siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsañño siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsaṅkhāro siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti.Evaṁ kho, gahapati, purakkharāno hoti.Evaṁ kho, gahapati, purakkharāno hoti.Kathañca, gahapati, apurakkharāno hoti?Kathañca, gahapati, apurakkharāno hoti?

Idha, gahapati, ekaccassa na evaṁ hoti:Idha, gahapati, ekaccassa na evaṁ hoti:‘evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁvedano siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsañño siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsaṅkhāro siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti.‘evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁvedano siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsañño siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁsaṅkhāro siyaṁ anāgatamaddhānaṁ, evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti.Evaṁ kho, gahapati, apurakkharāno hoti.Evaṁ kho, gahapati, apurakkharāno hoti.

Kathañca, gahapati, kathaṁ viggayha janena kattā hoti?Kathañca, gahapati, kathaṁ viggayha janena kattā hoti?Idha, gahapati, ekacco evarūpiṁ kathaṁ kattā hoti:Idha, gahapati, ekacco evarūpiṁ kathaṁ kattā hoti:‘na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi; ahaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāmi. Kiṁ tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānissasi? Micchāpaṭipanno tvamasi; ahamasmi sammāpaṭipanno. Pure vacanīyaṁ pacchā avaca; pacchā vacanīyaṁ pure avaca. Sahitaṁ me, asahitaṁ te. Adhiciṇṇaṁ te viparāvattaṁ. Āropito te vādo; cara vādappamokkhāya. Niggahitosi; nibbeṭhehi vā sace pahosī’ti.‘na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi; ahaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāmi. Kiṁ tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānissasi? Micchāpaṭipanno tvamasi; ahamasmi sammāpaṭipanno. Pure vacanīyaṁ pacchā avaca; pacchā vacanīyaṁ pure avaca. Sahitaṁ me, asahitaṁ te. Adhiciṇṇaṁ te viparāvattaṁ. Āropito te vādo; cara vādappamokkhāya. Niggahitosi; nibbeṭhehi vā sace pahosī’ti.

Evaṁ kho, gahapati, kathaṁ viggayha janena kattā hoti.Evaṁ kho, gahapati, kathaṁ viggayha janena kattā hoti.Kathañca, gahapati, kathaṁ na viggayha janena kattā hoti?Kathañca, gahapati, kathaṁ na viggayha janena kattā hoti?Idha, gahapati, bhikkhu na evarūpiṁ kathaṁ kattā hoti:Idha, gahapati, bhikkhu na evarūpiṁ kathaṁ kattā hoti:

‘na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi …pe… nibbeṭhehi vā sace pahosī’ti.‘na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi …pe… nibbeṭhehi vā sace pahosī’ti.Evaṁ kho, gahapati, kathaṁ na viggayha janena kattā hoti.Evaṁ kho, gahapati, kathaṁ na viggayha janena kattā hoti.Iti kho, gahapati, yaṁ taṁ vuttaṁ bhagavatā aṭṭhakavaggiye māgaṇḍiyapañhe:Iti kho, gahapati, yaṁ taṁ vuttaṁ bhagavatā aṭṭhakavaggiye māgaṇḍiyapañhe:

‘Okaṁ pahāya aniketasārī,‘Okaṁ pahāya aniketasārī,Gāme akubbaṁ munisanthavāni;Gāme akubbaṁ munisanthavāni;Kāmehi ritto apurakkharāno,Kāmehi ritto apurakkharāno,

Kathaṁ na viggayha janena kayirā’ti.Kathaṁ na viggayha janena kayirā’ti.Imassa kho, gahapati, bhagavatā saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena attho daṭṭhabbo”ti.Imassa kho, gahapati, bhagavatā saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena attho daṭṭhabbo”ti.Tatiyaṁ.Tatiyaṁ.