上座部大分别（巴利原文）第 108 阅读页 · PLI-TV-BU-VB-NP15 · 15. Nisīdanasanthatasikkhāpada

Theravāda VinayaTheravāda VinayaMahāvibhaṅgaMahāvibhaṅga

NissaggiyakaṇḍaNissaggiyakaṇḍaKosiyavaggaKosiyavagga

15. Nisīdanasanthatasikkhāpada15. Nisīdanasanthatasikkhāpada

Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi—“icchāmahaṁ, bhikkhave, temāsaṁ paṭisallīyituṁ.Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi—“icchāmahaṁ, bhikkhave, temāsaṁ paṭisallīyituṁ.Namhi kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakenā”ti.Namhi kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakenā”ti.

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissuṇitvā nāssudha koci bhagavantaṁ upasaṅkamati, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissuṇitvā nāssudha koci bhagavantaṁ upasaṅkamati, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.Tena kho pana samayena sāvatthiyā saṅghena katikā katā hoti—Tena kho pana samayena sāvatthiyā saṅghena katikā katā hoti—“icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.“icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.

Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo”ti.Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo”ti.Atha kho āyasmā upaseno vaṅgantaputto, sapariso yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.Atha kho āyasmā upaseno vaṅgantaputto, sapariso yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

Āciṇṇaṁ kho panetaṁ buddhānaṁ bhagavantānaṁ āgantukehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodituṁ. Atha kho bhagavā āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavoca—Āciṇṇaṁ kho panetaṁ buddhānaṁ bhagavantānaṁ āgantukehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodituṁ. Atha kho bhagavā āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavoca—“kacci vo, upasena, khamanīyaṁ kacci yāpanīyaṁ,“kacci vo, upasena, khamanīyaṁ kacci yāpanīyaṁ,kaccittha appakilamathena addhānaṁ āgatā”ti?kaccittha appakilamathena addhānaṁ āgatā”ti?

“Khamanīyaṁ, bhagavā, yāpanīyaṁ, bhagavā.“Khamanīyaṁ, bhagavā, yāpanīyaṁ, bhagavā.Appakilamathena ca mayaṁ, bhante, addhānaṁ āgatā”ti.Appakilamathena ca mayaṁ, bhante, addhānaṁ āgatā”ti.Tena kho pana samayena āyasmato upasenassa vaṅgantaputtassa saddhivihāriko bhikkhu bhagavato avidūre nisinno hoti. Atha kho bhagavā taṁ bhikkhuṁ etadavoca—Tena kho pana samayena āyasmato upasenassa vaṅgantaputtassa saddhivihāriko bhikkhu bhagavato avidūre nisinno hoti. Atha kho bhagavā taṁ bhikkhuṁ etadavoca—

“manāpāni te, bhikkhu, paṁsukūlānī”ti?“manāpāni te, bhikkhu, paṁsukūlānī”ti?“Na kho me, bhante, manāpāni paṁsukūlānī”ti.“Na kho me, bhante, manāpāni paṁsukūlānī”ti.“Kissa pana tvaṁ, bhikkhu, paṁsukūliko”ti?“Kissa pana tvaṁ, bhikkhu, paṁsukūliko”ti?

“Upajjhāyo me, bhante, paṁsukūliko. Evaṁ ahampi paṁsukūliko”ti.“Upajjhāyo me, bhante, paṁsukūliko. Evaṁ ahampi paṁsukūliko”ti.Atha kho bhagavā āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavoca—“pāsādikā kho tyāyaṁ, upasena, parisā.Atha kho bhagavā āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavoca—“pāsādikā kho tyāyaṁ, upasena, parisā.Kathaṁ tvaṁ, upasena, parisaṁ vinesī”ti?Kathaṁ tvaṁ, upasena, parisaṁ vinesī”ti?

“Yo maṁ, bhante, upasampadaṁ yācati tamahaṁ evaṁ vadāmi—“Yo maṁ, bhante, upasampadaṁ yācati tamahaṁ evaṁ vadāmi—‘ahaṁ kho, āvuso, āraññiko piṇḍapātiko paṁsukūliko.‘ahaṁ kho, āvuso, āraññiko piṇḍapātiko paṁsukūliko.Sace tvampi āraññiko bhavissasi piṇḍapātiko paṁsukūliko, evāhaṁ taṁ upasampādessāmī’ti.Sace tvampi āraññiko bhavissasi piṇḍapātiko paṁsukūliko, evāhaṁ taṁ upasampādessāmī’ti.

Sace me paṭissuṇāti upasampādemi, no ce me paṭissuṇāti na upasampādemi.Sace me paṭissuṇāti upasampādemi, no ce me paṭissuṇāti na upasampādemi.Yo maṁ nissayaṁ yācati tamahaṁ evaṁ vadāmi—Yo maṁ nissayaṁ yācati tamahaṁ evaṁ vadāmi—‘ahaṁ kho, āvuso, āraññiko piṇḍapātiko paṁsukūliko.‘ahaṁ kho, āvuso, āraññiko piṇḍapātiko paṁsukūliko.

Sace tvampi āraññiko bhavissasi piṇḍapātiko paṁsukūliko, evāhaṁ te nissayaṁ dassāmī’ti.Sace tvampi āraññiko bhavissasi piṇḍapātiko paṁsukūliko, evāhaṁ te nissayaṁ dassāmī’ti.Sace me paṭissuṇāti nissayaṁ demi, no ce me paṭissuṇāti na nissayaṁ demi.Sace me paṭissuṇāti nissayaṁ demi, no ce me paṭissuṇāti na nissayaṁ demi.Evaṁ kho ahaṁ, bhante, parisaṁ vinemī”ti.Evaṁ kho ahaṁ, bhante, parisaṁ vinemī”ti.

“Sādhu sādhu, upasena. Sādhu kho tvaṁ, upasena, parisaṁ vinesi.“Sādhu sādhu, upasena. Sādhu kho tvaṁ, upasena, parisaṁ vinesi.Jānāsi pana tvaṁ, upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti?Jānāsi pana tvaṁ, upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti?“Na kho ahaṁ, bhante, jānāmi sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti.“Na kho ahaṁ, bhante, jānāmi sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti.

“Sāvatthiyā kho, upasena, saṅghena katikā katā—“Sāvatthiyā kho, upasena, saṅghena katikā katā—‘icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.‘icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.

Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo’”ti.Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo’”ti.“Paññāyissati, bhante, sāvatthiyā saṅgho sakāya katikāya,“Paññāyissati, bhante, sāvatthiyā saṅgho sakāya katikāya,na mayaṁ apaññattaṁ paññapessāma paññattaṁ vā na samucchindissāma,na mayaṁ apaññattaṁ paññapessāma paññattaṁ vā na samucchindissāma,

yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattissāmā”ti.yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattissāmā”ti.“Sādhu sādhu, upasena,“Sādhu sādhu, upasena,apaññattaṁ na paññapetabbaṁ, paññattaṁ vā na samucchinditabbaṁ,apaññattaṁ na paññapetabbaṁ, paññattaṁ vā na samucchinditabbaṁ,

yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattitabbaṁ.yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattitabbaṁ.Anujānāmi, upasena, ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū”ti.Anujānāmi, upasena, ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū”ti.Tena kho pana samayena sambahulā bhikkhū bahidvārakoṭṭhake ṭhitā honti—“mayaṁ āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ pācittiyaṁ desāpessāmā”ti.Tena kho pana samayena sambahulā bhikkhū bahidvārakoṭṭhake ṭhitā honti—“mayaṁ āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ pācittiyaṁ desāpessāmā”ti.

Atha kho āyasmā upaseno vaṅgantaputto sapariso uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.Atha kho āyasmā upaseno vaṅgantaputto sapariso uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.Atha kho te bhikkhū āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavocuṁ—“jānāsi tvaṁ, āvuso upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti.Atha kho te bhikkhū āyasmantaṁ upasenaṁ vaṅgantaputtaṁ etadavocuṁ—“jānāsi tvaṁ, āvuso upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan”ti.“Bhagavāpi maṁ, āvuso, evamāha—‘jānāsi pana tvaṁ, upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan’ti? ‘Na kho ahaṁ, bhante, jānāmi sāvatthiyā saṅghassa katikan’ti.“Bhagavāpi maṁ, āvuso, evamāha—‘jānāsi pana tvaṁ, upasena, sāvatthiyā saṅghassa katikan’ti? ‘Na kho ahaṁ, bhante, jānāmi sāvatthiyā saṅghassa katikan’ti.

‘Sāvatthiyā kho, upasena, saṅghena katikā katā—‘Sāvatthiyā kho, upasena, saṅghena katikā katā—icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.icchatāvuso, bhagavā temāsaṁ paṭisallīyituṁ.Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.Na bhagavā kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.

Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo’ti.Yo bhagavantaṁ upasaṅkamati so pācittiyaṁ desāpetabbo’ti.‘Paññāyissati, bhante, sāvatthiyā saṅgho sakāya katikāya,‘Paññāyissati, bhante, sāvatthiyā saṅgho sakāya katikāya,na mayaṁ apaññattaṁ paññapessāma paññattaṁ vā na samucchindissāma,na mayaṁ apaññattaṁ paññapessāma paññattaṁ vā na samucchindissāma,

yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattissāmā’ti.yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattissāmā’ti.Anuññātāvuso, bhagavatā—‘ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū’”ti.Anuññātāvuso, bhagavatā—‘ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū’”ti.Atha kho te bhikkhū—“saccaṁ kho āyasmā upaseno āha—Atha kho te bhikkhū—“saccaṁ kho āyasmā upaseno āha—

‘na apaññattaṁ paññapetabbaṁ, paññattaṁ vā na samucchinditabbaṁ, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattitabban’”ti.‘na apaññattaṁ paññapetabbaṁ, paññattaṁ vā na samucchinditabbaṁ, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattitabban’”ti.Assosuṁ kho bhikkhū—“anuññātā kira bhagavatā—‘ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū’”ti.Assosuṁ kho bhikkhū—“anuññātā kira bhagavatā—‘ye te bhikkhū āraññikā piṇḍapātikā paṁsukūlikā yathāsukhaṁ maṁ dassanāya upasaṅkamantū’”ti.Te bhagavantaṁ dassanaṁ pihentā santhatāni ujjhitvā āraññikaṅgaṁ piṇḍapātikaṅgaṁ paṁsukūlikaṅgaṁ samādiyiṁsu.Te bhagavantaṁ dassanaṁ pihentā santhatāni ujjhitvā āraññikaṅgaṁ piṇḍapātikaṅgaṁ paṁsukūlikaṅgaṁ samādiyiṁsu.

Atha kho bhagavā sambahulehi bhikkhūhi saddhiṁ senāsanacārikaṁ āhiṇḍanto addasa santhatāni tahaṁ tahaṁ ujjhitāni.Atha kho bhagavā sambahulehi bhikkhūhi saddhiṁ senāsanacārikaṁ āhiṇḍanto addasa santhatāni tahaṁ tahaṁ ujjhitāni.Passitvā bhikkhū āmantesi—“kassimāni, bhikkhave, santhatāni tahaṁ tahaṁ ujjhitānī”ti?Passitvā bhikkhū āmantesi—“kassimāni, bhikkhave, santhatāni tahaṁ tahaṁ ujjhitānī”ti?Atha kho te bhikkhū bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.Atha kho te bhikkhū bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi—Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi—“tena hi, bhikkhave, bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññapessāmi dasa atthavase paṭicca—“tena hi, bhikkhave, bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññapessāmi dasa atthavase paṭicca—saṅghasuṭṭhutāya, saṅghaphāsutāya …pe…saṅghasuṭṭhutāya, saṅghaphāsutāya …pe…

evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—“Nisīdanasanthataṁ pana bhikkhunā kārayamānena purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthi ādātabbā dubbaṇṇakaraṇāya,“Nisīdanasanthataṁ pana bhikkhunā kārayamānena purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthi ādātabbā dubbaṇṇakaraṇāya,anādā ce bhikkhu purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ navaṁ nisīdanasanthataṁ kārāpeyya, nissaggiyaṁ pācittiyan”ti.anādā ce bhikkhu purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ navaṁ nisīdanasanthataṁ kārāpeyya, nissaggiyaṁ pācittiyan”ti.

Nisīdanaṁ nāmaNisīdanaṁ nāmasadasaṁ vuccati.sadasaṁ vuccati.Santhataṁ nāmaSanthataṁ nāma

santharitvā kataṁ hoti avāyimaṁ.santharitvā kataṁ hoti avāyimaṁ.KārayamānenātiKārayamānenātikaronto vā kārāpento vā.karonto vā kārāpento vā.

Purāṇasanthataṁ nāmaPurāṇasanthataṁ nāmasakiṁ nivatthampi sakiṁ pārutampi.sakiṁ nivatthampi sakiṁ pārutampi.Sāmantā sugatavidatthi ādātabbā dubbaṇṇakaraṇāyātiSāmantā sugatavidatthi ādātabbā dubbaṇṇakaraṇāyāti

thirabhāvāya vaṭṭaṁ vā caturassaṁ vā chinditvā ekadese vā santharitabbaṁ vijaṭetvā vā santharitabbaṁ.thirabhāvāya vaṭṭaṁ vā caturassaṁ vā chinditvā ekadese vā santharitabbaṁ vijaṭetvā vā santharitabbaṁ.Anādā ce bhikkhu purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthintiAnādā ce bhikkhu purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthintianādiyitvā purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ navaṁ nisīdanasanthataṁ karoti vā kārāpeti vā, payoge dukkaṭaṁ,anādiyitvā purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ navaṁ nisīdanasanthataṁ karoti vā kārāpeti vā, payoge dukkaṭaṁ,

paṭilābhena nissaggiyaṁ hoti.paṭilābhena nissaggiyaṁ hoti.Nissajjitabbaṁ saṅghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā.Nissajjitabbaṁ saṅghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā.Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbaṁ.Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbaṁ.

…pe……pe…“idaṁ me, bhante, nisīdanasanthataṁ anādiyitvā purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ kārāpitaṁ nissaggiyaṁ.“idaṁ me, bhante, nisīdanasanthataṁ anādiyitvā purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ kārāpitaṁ nissaggiyaṁ.Imāhaṁ saṅghassa nissajjāmī”ti …pe…Imāhaṁ saṅghassa nissajjāmī”ti …pe…

dadeyyāti …pe…dadeyyāti …pe…dadeyyunti …pe…dadeyyunti …pe…āyasmato dammīti.āyasmato dammīti.

Attanā vippakataṁ attanā pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Attanā vippakataṁ attanā pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Attanā vippakataṁ parehi pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Attanā vippakataṁ parehi pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Parehi vippakataṁ attanā pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Parehi vippakataṁ attanā pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.

Parehi vippakataṁ parehi pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Parehi vippakataṁ parehi pariyosāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.Aññassatthāya karoti vā kārāpeti vā, āpatti dukkaṭassa.Aññassatthāya karoti vā kārāpeti vā, āpatti dukkaṭassa.Anāpatti—Anāpatti—

purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ ādiyitvā karoti,purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidatthiṁ ādiyitvā karoti,alabhanto thokataraṁ ādiyitvā karoti,alabhanto thokataraṁ ādiyitvā karoti,alabhanto anādiyitvā karoti,alabhanto anādiyitvā karoti,

aññena kataṁ paṭilabhitvā paribhuñjati,aññena kataṁ paṭilabhitvā paribhuñjati,vitānaṁ vā bhūmattharaṇaṁ vā sāṇipākāraṁ vā bhisiṁ vā bibbohanaṁ vā karoti,vitānaṁ vā bhūmattharaṇaṁ vā sāṇipākāraṁ vā bhisiṁ vā bibbohanaṁ vā karoti,ummattakassa,ummattakassa,

ādikammikassāti.ādikammikassāti.Nisīdanasanthatasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ pañcamaṁ.Nisīdanasanthatasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ pañcamaṁ.