巴利《小部》· 小义释第 55 阅读页 · CND19 · 15. Mogharājamāṇavapucchāniddesa · 3/4

Vuttañhetaṁ bhagavatā—Vuttañhetaṁ bhagavatā—“nāyaṁ, bhikkhave, kāyo tumhākaṁ, napi aññesaṁ.“nāyaṁ, bhikkhave, kāyo tumhākaṁ, napi aññesaṁ.Purāṇamidaṁ, bhikkhave, kammaṁ abhisaṅkhataṁ abhisañcetayitaṁ vedaniyaṁ daṭṭhabbaṁ.Purāṇamidaṁ, bhikkhave, kammaṁ abhisaṅkhataṁ abhisañcetayitaṁ vedaniyaṁ daṭṭhabbaṁ.

Tatra kho, bhikkhave, sutavā ariyasāvako paṭiccasamuppādaṁyeva sādhukaṁ yoniso manasi karoti—Tatra kho, bhikkhave, sutavā ariyasāvako paṭiccasamuppādaṁyeva sādhukaṁ yoniso manasi karoti—‘iti imasmiṁ sati idaṁ hoti, imassuppādā idaṁ uppajjati;‘iti imasmiṁ sati idaṁ hoti, imassuppādā idaṁ uppajjati;imasmiṁ asati idaṁ na hoti, imassa nirodhā idaṁ nirujjhati, yadidaṁ—imasmiṁ asati idaṁ na hoti, imassa nirodhā idaṁ nirujjhati, yadidaṁ—

avijjāpaccayā saṅkhārā, saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ, viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ, nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ, saḷāyatanapaccayā phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā bhavo, bhavapaccayā jāti, jātipaccayā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti—avijjāpaccayā saṅkhārā, saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ, viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ, nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ, saḷāyatanapaccayā phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā bhavo, bhavapaccayā jāti, jātipaccayā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti—evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti’.evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti’.

Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho, saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho …pe…Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho, saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho …pe…jātinirodhā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirujjhanti, evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī”ti.jātinirodhā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirujjhanti, evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī”ti.Evaṁ avasiyapavattasallakkhaṇavasena suññato lokaṁ avekkhati.Evaṁ avasiyapavattasallakkhaṇavasena suññato lokaṁ avekkhati.

Kathaṁ tucchasaṅkhārasamanupassanāvasena suññato lokaṁ avekkhati?Kathaṁ tucchasaṅkhārasamanupassanāvasena suññato lokaṁ avekkhati?Rūpe sāro na labbhati, vedanāya sāro na labbhati, saññāya sāro na labbhati, saṅkhāresu sāro na labbhati, viññāṇe sāro na labbhati;Rūpe sāro na labbhati, vedanāya sāro na labbhati, saññāya sāro na labbhati, saṅkhāresu sāro na labbhati, viññāṇe sāro na labbhati;rūpaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.rūpaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.

Vedanā assārā nissārā sārāpagatā …pe…Vedanā assārā nissārā sārāpagatā …pe…saññā assārā nissārā sārāpagatā …saññā assārā nissārā sārāpagatā …saṅkhārā assārā nissārā sārāpagatā …saṅkhārā assārā nissārā sārāpagatā …

viññāṇaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.viññāṇaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Yathā naḷo assāro nissāro sārāpagato, yathā ca eraṇḍo …pe…Yathā naḷo assāro nissāro sārāpagato, yathā ca eraṇḍo …pe…yathā ca udumbaro assāro nissāro sārāpagato, yathā ca setakaccho assāro nissāro sārāpagato, yathā ca pālibhaddako assāro nissāro sārāpagato, yathā ca pheṇapiṇḍo assāro nissāro sārāpagato, yathā ca udakapubbuḷaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ, yathā ca marīci assārā nissārā sārāpagatā, yathā kadalikkhandho assāro nissāro sārāpagato, yathā māyā assārā nissārā sārāpagatā—yathā ca udumbaro assāro nissāro sārāpagato, yathā ca setakaccho assāro nissāro sārāpagato, yathā ca pālibhaddako assāro nissāro sārāpagato, yathā ca pheṇapiṇḍo assāro nissāro sārāpagato, yathā ca udakapubbuḷaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ, yathā ca marīci assārā nissārā sārāpagatā, yathā kadalikkhandho assāro nissāro sārāpagato, yathā māyā assārā nissārā sārāpagatā—

evameva rūpaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.evameva rūpaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Vedanā assārā nissārā sārāpagatā …pe…Vedanā assārā nissārā sārāpagatā …pe…saññā assārā nissārā sārāpagatā …saññā assārā nissārā sārāpagatā …

saṅkhārā assārā nissārā sārāpagatā …saṅkhārā assārā nissārā sārāpagatā …viññāṇaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.viññāṇaṁ assāraṁ nissāraṁ sārāpagataṁ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Evaṁ tucchasaṅkhārasamanupassanāvasena suññato lokaṁ avekkhati.Evaṁ tucchasaṅkhārasamanupassanāvasena suññato lokaṁ avekkhati.

Imehi dvīhi kāraṇehi suññato lokaṁ avekkhati.Imehi dvīhi kāraṇehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca chahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca chahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Cakkhu suññaṁ attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā,Cakkhu suññaṁ attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā,

sotaṁ suññaṁ …pe…sotaṁ suññaṁ …pe…ghānaṁ suññaṁ …ghānaṁ suññaṁ …jivhā suññā …jivhā suññā …

kāyo suñño …kāyo suñño …mano suñño attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.mano suñño attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Rūpā suññā …pe…Rūpā suññā …pe…

saddā suññā …saddā suññā …gandhā suññā …gandhā suññā …rasā suññā …rasā suññā …

phoṭṭhabbā suññā …phoṭṭhabbā suññā …dhammā suññā attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.dhammā suññā attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Cakkhuviññāṇaṁ suññaṁ …pe…Cakkhuviññāṇaṁ suññaṁ …pe…

manoviññāṇaṁ suññaṁ …manoviññāṇaṁ suññaṁ …cakkhusamphasso suñño …cakkhusamphasso suñño …manosamphasso suñño …manosamphasso suñño …

cakkhusamphassajā vedanā suññā …cakkhusamphassajā vedanā suññā …manosamphassajā vedanā suññā …manosamphassajā vedanā suññā …rūpasaññā suññā …rūpasaññā suññā …

dhammasaññā suññā …dhammasaññā suññā …rūpasañcetanā suññā …rūpasañcetanā suññā …dhammasañcetanā suññā …dhammasañcetanā suññā …

rūpataṇhā suññā …rūpataṇhā suññā …rūpavitakko suñño …rūpavitakko suñño …rūpavicāro suñño …rūpavicāro suñño …

dhammavicāro suñño attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.dhammavicāro suñño attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vā.Evaṁ chahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Evaṁ chahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca dasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca dasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.

Rūpaṁ rittato tucchato suññato anattato asārakato vadhakato vibhavato aghamūlato sāsavato saṅkhatato;Rūpaṁ rittato tucchato suññato anattato asārakato vadhakato vibhavato aghamūlato sāsavato saṅkhatato;vedanaṁ …pe…vedanaṁ …pe…saññaṁ …saññaṁ …

saṅkhāre …saṅkhāre …viññāṇaṁ …viññāṇaṁ …cutiṁ …cutiṁ …

upapattiṁ …upapattiṁ …paṭisandhiṁ …paṭisandhiṁ …bhavaṁ …bhavaṁ …

saṁsāravaṭṭaṁ rittato tucchato suññato anattato asārakato vadhakato vibhavato aghamūlato sāsavato saṅkhatato.saṁsāravaṭṭaṁ rittato tucchato suññato anattato asārakato vadhakato vibhavato aghamūlato sāsavato saṅkhatato.Evaṁ dasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Evaṁ dasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca dvādasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Api ca dvādasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.

Rūpaṁ na satto na jīvo na naro na māṇavo na itthī na puriso na attā na attaniyaṁ nāhaṁ na mama na koci na kassaci;Rūpaṁ na satto na jīvo na naro na māṇavo na itthī na puriso na attā na attaniyaṁ nāhaṁ na mama na koci na kassaci;vedanā …pe…vedanā …pe…saññā …saññā …

saṅkhārā …saṅkhārā …viññāṇaṁ na satto na jīvo na naro na māṇavo na itthī na puriso na attā na attaniyaṁ nāhaṁ na mama na koci na kassaci.viññāṇaṁ na satto na jīvo na naro na māṇavo na itthī na puriso na attā na attaniyaṁ nāhaṁ na mama na koci na kassaci.Evaṁ dvādasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.Evaṁ dvādasahākārehi suññato lokaṁ avekkhati.

Vuttañhetaṁ bhagavatā—Vuttañhetaṁ bhagavatā—“yaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ taṁ pajahatha.“yaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ taṁ pajahatha.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.

Kiñca, bhikkhave, na tumhākaṁ?Kiñca, bhikkhave, na tumhākaṁ?Rūpaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Rūpaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.

Vedanā, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Vedanā, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Sā vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Sā vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Saññā, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Saññā, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.

Sā vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Sā vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Saṅkhārā, bhikkhave, na tumhākaṁ, te pajahatha.Saṅkhārā, bhikkhave, na tumhākaṁ, te pajahatha.Te vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissanti.Te vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissanti.

Viññāṇaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Viññāṇaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Seyyathāpi, bhikkhave, yaṁ imasmiṁ jetavane tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṁ taṁ jano hareyya vā ḍaheyya vā yathāpaccayaṁ vā kareyya.Seyyathāpi, bhikkhave, yaṁ imasmiṁ jetavane tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṁ taṁ jano hareyya vā ḍaheyya vā yathāpaccayaṁ vā kareyya.

Api nu tumhākaṁ evamassa—Api nu tumhākaṁ evamassa—‘amhe jano harati vā ḍahati vā yathāpaccayaṁ vā karotī’”ti?‘amhe jano harati vā ḍahati vā yathāpaccayaṁ vā karotī’”ti?“No hetaṁ, bhante”.“No hetaṁ, bhante”.

“Taṁ kissa hetu”?“Taṁ kissa hetu”?“Na hi no etaṁ, bhante, attā vā attaniyaṁ” vāti.“Na hi no etaṁ, bhante, attā vā attaniyaṁ” vāti.“Evameva kho, bhikkhave, yaṁ na tumhākaṁ taṁ pajahatha;“Evameva kho, bhikkhave, yaṁ na tumhākaṁ taṁ pajahatha;

taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Kiñca, bhikkhave, na tumhākaṁ?Kiñca, bhikkhave, na tumhākaṁ?Rūpaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Rūpaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.

Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.Vedanā …pe…Vedanā …pe…saññā …saññā …

saṅkhārā …saṅkhārā …viññāṇaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.viññāṇaṁ, bhikkhave, na tumhākaṁ, taṁ pajahatha.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissatī”ti.Taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissatī”ti.

Evampi suññato lokaṁ avekkhati.Evampi suññato lokaṁ avekkhati.Āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca—Āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca—“‘suñño loko, suñño loko’ti, bhante, vuccati.“‘suñño loko, suñño loko’ti, bhante, vuccati.

Kittāvatā nu kho, bhante, suñño lokoti vuccatī”ti?Kittāvatā nu kho, bhante, suñño lokoti vuccatī”ti?“Yasmā ca kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā, tasmā suñño lokoti vuccati.“Yasmā ca kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā, tasmā suñño lokoti vuccati.Kiñcānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā?Kiñcānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā?

Cakkhu kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā.Cakkhu kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā.Rūpā suññā …pe…Rūpā suññā …pe…cakkhuviññāṇaṁ suññaṁ …cakkhuviññāṇaṁ suññaṁ …

cakkhusamphasso suñño …cakkhusamphasso suñño …yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi suññaṁ attena vā attaniyena vā.yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi suññaṁ attena vā attaniyena vā.Sotaṁ suññaṁ …Sotaṁ suññaṁ …

saddā suññā …saddā suññā …ghānaṁ suññaṁ …ghānaṁ suññaṁ …gandhā suññā …gandhā suññā …

jivhā suññā …jivhā suññā …