增支部第 6 集第 43 阅读页 · AN6.43 · Nāgasutta

Aṅguttara Nikāya 6.43Aṅguttara Nikāya 6.435. Dhammikavagga5. Dhammikavagga

NāgasuttaNāgasuttaEkaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṁ piṇḍāya pāvisi.Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṁ piṇḍāya pāvisi.

Sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:Sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:“āyāmānanda, yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkamissāma divāvihārāyā”ti.“āyāmānanda, yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkamissāma divāvihārāyā”ti.“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.

Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkami.Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkami.Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:“āyāmānanda, yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkamissāma gattāni parisiñcitun”ti.“āyāmānanda, yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkamissāma gattāni parisiñcitun”ti.

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkami gattāni parisiñcituṁ.Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkami gattāni parisiñcituṁ.Pubbakoṭṭhake gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsi gattāni pubbāpayamāno.Pubbakoṭṭhake gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsi gattāni pubbāpayamāno.

Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa seto nāma nāgo mahātūriyatāḷitavāditena pubbakoṭṭhakā paccuttarati.Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa seto nāma nāgo mahātūriyatāḷitavāditena pubbakoṭṭhakā paccuttarati.Apissu taṁ jano disvā evamāha:Apissu taṁ jano disvā evamāha:“abhirūpo vata bho rañño nāgo; dassanīyo vata bho rañño nāgo; pāsādiko vata, bho, rañño nāgo, kāyupapanno vata bho rañño nāgo”ti.“abhirūpo vata bho rañño nāgo; dassanīyo vata bho rañño nāgo; pāsādiko vata, bho, rañño nāgo, kāyupapanno vata bho rañño nāgo”ti.

Evaṁ vutte, āyasmā udāyī bhagavantaṁ etadavoca:Evaṁ vutte, āyasmā udāyī bhagavantaṁ etadavoca:“hatthimeva nu kho, bhante, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:“hatthimeva nu kho, bhante, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:‘nāgo vata bho nāgo’ti, udāhu aññampi kañci mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha: ‘nāgo vata bho nāgo’”ti?‘nāgo vata bho nāgo’ti, udāhu aññampi kañci mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha: ‘nāgo vata bho nāgo’”ti?

“Hatthimpi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:“Hatthimpi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:‘nāgo vata bho nāgo’ti.‘nāgo vata bho nāgo’ti.Assampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…Assampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…

goṇampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…goṇampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…uragampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…uragampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…rukkhampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…rukkhampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ …pe…

manussampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:manussampi kho, udāyi, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:‘nāgo vata, bho, nāgo’ti.‘nāgo vata, bho, nāgo’ti.Api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmī”ti.Api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmī”ti.

“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.Yāva subhāsitañcidaṁ, bhante, bhagavatā—Yāva subhāsitañcidaṁ, bhante, bhagavatā—api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmīti.api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmīti.

Idañca panāhaṁ, bhante, bhagavatā subhāsitaṁ imāhi gāthāhi anumodāmi—Idañca panāhaṁ, bhante, bhagavatā subhāsitaṁ imāhi gāthāhi anumodāmi—Manussabhūtaṁ sambuddhaṁ,Manussabhūtaṁ sambuddhaṁ,attadantaṁ samāhitaṁ;attadantaṁ samāhitaṁ;

Iriyamānaṁ brahmapathe,Iriyamānaṁ brahmapathe,cittassūpasame rataṁ.cittassūpasame rataṁ.Yaṁ manussā namassanti,Yaṁ manussā namassanti,

sabbadhammāna pāraguṁ;sabbadhammāna pāraguṁ;Devāpi taṁ namassanti,Devāpi taṁ namassanti,iti me arahato sutaṁ.iti me arahato sutaṁ.

Sabbasaṁyojanātītaṁ,Sabbasaṁyojanātītaṁ,vanā nibbanamāgataṁ;vanā nibbanamāgataṁ;Kāmehi nekkhammarataṁ,Kāmehi nekkhammarataṁ,

muttaṁ selāva kañcanaṁ.muttaṁ selāva kañcanaṁ.Sabbe accarucī nāgo,Sabbe accarucī nāgo,himavāññe siluccaye;himavāññe siluccaye;

Sabbesaṁ nāganāmānaṁ,Sabbesaṁ nāganāmānaṁ,saccanāmo anuttaro.saccanāmo anuttaro.Nāgaṁ vo kittayissāmi,Nāgaṁ vo kittayissāmi,

na hi āguṁ karoti so;na hi āguṁ karoti so;Soraccaṁ avihiṁsā ca,Soraccaṁ avihiṁsā ca,pādā nāgassa te duve.pādā nāgassa te duve.

Tapo ca brahmacariyaṁ,Tapo ca brahmacariyaṁ,caraṇā nāgassa tyāpare;caraṇā nāgassa tyāpare;Saddhāhattho mahānāgo,Saddhāhattho mahānāgo,

upekkhāsetadantavā.upekkhāsetadantavā.Sati gīvā siro paññā,Sati gīvā siro paññā,vīmaṁsā dhammacintanā;vīmaṁsā dhammacintanā;

Dhammakucchisamātapo,Dhammakucchisamātapo,viveko tassa vāladhi.viveko tassa vāladhi.So jhāyī assāsarato,So jhāyī assāsarato,

ajjhattaṁ susamāhito;ajjhattaṁ susamāhito;Gacchaṁ samāhito nāgo,Gacchaṁ samāhito nāgo,ṭhito nāgo samāhito.ṭhito nāgo samāhito.

Seyyaṁ samāhito nāgo,Seyyaṁ samāhito nāgo,nisinnopi samāhito;nisinnopi samāhito;Sabbattha saṁvuto nāgo,Sabbattha saṁvuto nāgo,

esā nāgassa sampadā.esā nāgassa sampadā.Bhuñjati anavajjāni,Bhuñjati anavajjāni,sāvajjāni na bhuñjati;sāvajjāni na bhuñjati;

Ghāsamacchādanaṁ laddhā,Ghāsamacchādanaṁ laddhā,sannidhiṁ parivajjayaṁ.sannidhiṁ parivajjayaṁ.Saṁyojanaṁ aṇuṁ thūlaṁ,Saṁyojanaṁ aṇuṁ thūlaṁ,

sabbaṁ chetvāna bandhanaṁ;sabbaṁ chetvāna bandhanaṁ;Yena yeneva gacchati,Yena yeneva gacchati,anapekkhova gacchati.anapekkhova gacchati.

Yathāpi udake jātaṁ,Yathāpi udake jātaṁ,puṇḍarīkaṁ pavaḍḍhati;puṇḍarīkaṁ pavaḍḍhati;Nupalippati toyena,Nupalippati toyena,

sucigandhaṁ manoramaṁ.sucigandhaṁ manoramaṁ.Tatheva loke sujāto,Tatheva loke sujāto,buddho loke viharati;buddho loke viharati;

Nupalippati lokena,Nupalippati lokena,toyena padumaṁ yathā.toyena padumaṁ yathā.Mahāginīva jalito,Mahāginīva jalito,

anāhārūpasammati;anāhārūpasammati;Saṅkhāresūpasantesu,Saṅkhāresūpasantesu,nibbutoti pavuccati.nibbutoti pavuccati.

Atthassāyaṁ viññāpanī,Atthassāyaṁ viññāpanī,upamā viññūhi desitā;upamā viññūhi desitā;Viññassanti mahānāgā,Viññassanti mahānāgā,

nāgaṁ nāgena desitaṁ.nāgaṁ nāgena desitaṁ.Vītarāgo vītadoso,Vītarāgo vītadoso,Vītamoho anāsavo;Vītamoho anāsavo;

Sarīraṁ vijahaṁ nāgo,Sarīraṁ vijahaṁ nāgo,Parinibbissati anāsavo”ti.Parinibbissati anāsavo”ti.Paṭhamaṁ.Paṭhamaṁ.